Category Archives: ΤΡΥΠΑ NON STOP!

Τέσσερις μέρες κάτω από το ηφαίστειο

Standard

Όσα είδαμε στην έκθεση Making Oddkin σε επιμέλεια της Νάντιας Αργυροπούλου

 

P1330782

Performance στο Γυαλί

της Φιλίππας Δημητριάδη

Η Νίσυρος είναι δύσκολη, άγρια και πανέμορφη. Ένα νησί που δεν μπορείς να το κατακτήσεις με το πρώτο και όπως πολύ συχνά συμβαίνει με τα δυσπρόσιτα «γκομενάκια», είναι πολύ εύκολο να φας κόλλημα. Για αυτό και ήταν ο καταλληλότερος τόπος για να λάβει χώρα η έκθεση Making Oddkin — for joy, for trouble, for volcano love (Φτιάχνοντας Συναλλογενές — για τη χαρά, για το πρόβληµα, για την αγάπη του ηφαιστείου) σε επιμέλεια της Νάντιας Αργυροπούλου.

19._part_of_the_oddkin_typography_project_by_em_kei

 «Oddkin typography» σε tote-bags από τον καλλιτέχνη Em Kei

Το Making Oddkin δεν μπορεί να περιγραφεί με όρους όπως έκθεση, περφόρμανς, συνέδριο ή έννοια ομπρέλα, δεν το χωράνε, σαν ρούχα του πέφτουν στενά, γιατί το Making Oddkin έμοιαζε περισσότερο με μία τετραήμερη «εκδρομή» με φρενήρες πρόγραμμα που στόχο είχε τη δημιουργία δεσμών ανάμεσα με ανθρώπους, τη φύση, τη γλώσσα, τα τοπικά ήθη και έθιμα και εν τέλει την τέχνη, δηλαδή τον εναγκαλισμό με το απροσδόκητο.

Όπως είπε και η επιμελήτρια της έκθεσης Νάντια Αργυροπούλου στο εναρκτήριο δείπνο στα  Παλιά Λουτρά της Νισύρου, «Σκοπός είναι η δημιουργία νέων σχέσεων, απρόβλεπτων σχέσεων. Θέλουμε να δουλέψουμε με το απροσδόκητο και να δημιουργήσουμε ιστορίες που αξίζει να ειπωθούν. Η αφήγηση, ειδικότερα σε ταραγμένες περιόδους, είναι σημαντική και μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσα από τη δημιουργία μεγάλων ομάδων».

18c._walking_at_nikia_._photo_by_makis_faros

 Πεζοπορία στα Νικιά, © Μάκης Φάρος

Για αυτό και το Making Oddkin αντλώντας έµπνευση από τον δραστήριο όρο “oddkin” («συναλλογενές»), που η επιστήμονας – ακτιβίστρια Donna Haraway επινόησε για να περιγράψει απρόβλεπτες συνέργειες και μίξεις, απροσδόκητες, μη εξημερωμένες συγγένειες και συνδυασμούς που µπορούν να αναπτυχθούν πέρα από τις συνήθεις γενεαλογικές, εθνοκεντρικές και ανθρωποκεντρικές σχέσεις, υλοποιήθηκε από τις 7 έως και τις 10 Σεπτέμβρη σε όλο το νησί της Νισύρου, ως μία μίξη από συμβάντα μεταξύ και διαμέσου ποικιλίας παραγόντων και φορέων.

 

24._evening_at_loutra._photo_by_makis_faros

 Βράδυ στα Λουτρά – © Μάκης Φάρος

Η παρακολούθηση του πλούσιου προγράμματος του Making Oddkin ήταν μία πρόκληση, αλλά παράλληλα ήταν και ο πιο ανορθόδοξος και διασκεδαστικός τρόπος να γνωρίσει κανείς το νησί της Νισύρου, αυτό το ηφαίστειο που σε μαγνητίζει με το που πατήσεις το πόδι σου στο λιμάνι του Μανδρακίου. Για την ενέργεια που μας μεταδίδουν και τον ανεξήγητο έρωτά μας (ή και φόβο για/) με τα ηφαίστεια βοήθησε να καταλάβουμε η παρουσίαση της ταινίας ντοκιμαντέρ “Into the Inferno” (2016), μία συνεργασία του Werner Herzog με τον ηφαιστειολόγο Clive Oppenheimer, ο οποίος μίλησε μέσω skype για τη γεωλογική λειτουργία και τους καταγωγικούς μύθους των ηφαιστείων, συνεπαίρνοντας όλους τους συνδετημόνες του δείπνου – είσοδο στον κόσμο του Making Oddking την 6η Σεπτεμβρίου.

17._volcanologist_clive_oppenheimer_in_skype_call_with_nisyros

Ο ηφαιστειολόγος Clive Oppenheimer μίλησε μέσω skype για τη γεωλογική λειτουργία και τους καταγωγικούς μύθους των ηφαιστείων.

Την ίδια βραδιά προβλήθηκε και η ταινία «Donna Haraway. Storytelling for earthly survival» του Fabrizio Terranova, μια γοητευτική αφήγηση για τη ριζοσπαστική σκέψη της Haraway, που ενέπνευσε και τη θεματική του Making Oddkin, σε θέματα της επιστήμης, της τεχνολογίας, του φύλου, των διαειδικών σχέσεων, καθώς και για τη βαθιά της αφοσίωση στα ζητήματα του φεμινισμού και της οικολογίας.

Την πρώτη επίσημη μέρα του Making Oddkin, 7 Σεπτεμβρίου έλαβε μεταξύ άλλων δράσεων και η εξαιρετικά ενδιαφέρουσα αρχιτεκτονική βόλτα στο χωριό του Εμποριού, κατά τη διάρκεια της βόλτας μάθαμε τα μυστικά του οικισμού που κατά το ήμισυ μοιάζει με χωριό – φάντασμα. Αποτελεί ίσως τον παλαιότερο του νησιού και κατοικούνταν έως το 1933, όταν καταστράφηκε από ισχυρό σεισμό και στη συνέχεια εγκαταλείφτηκε για να αναπτυχθεί ξανά στις παρυφές της βορειοανατολικής πλευράς. Στον Εμποριό κατοικούσαν το 1955 περίπου 2.500 κάτοικοι. Έκτοτε λόγω μετανάστευσης, ο πληθυσμός μειώθηκε σταδιακά για να φτάσει σήμερα τα 18 άτομα. Σήμερα στον Εμποριό σώζονται 300 περίπου κατοικίες σε ερειπιώδη κατάσταση. Οι αρχιτέκτονες, μελετητές της νισυριακής αρχιτεκτονικής και αναστηλωτές, Γιώργος Τσιρώνης και Πέτρα Κωτσίδου διηγήθηκαν όσα γνωρίζουν και φροντίζουν σχετικά με τα μοναδικά χαρακτηριστικά της τοπικής παράδοσης, την λειτουργία των τυπικών κατοικιών του οικισμού, καθώς και όσα έχουν κάνει οι ίδιοι για την αναστήλωσή και τη διατήρηση των  παραδοσιακών μορφολογικών και κατασκευαστικών χαρακτηριστικών τους.

4._architect_giorgos_tsironis_in_the_walk_and_talk_through_emporios_village

 Ο Γιώργος Τσιρώνης στην αρχιτεκτονική βόλτα στον Εμποριό

Το Σάββατο 8 Σεπτεμβρίου βαρκούλες ξεκίνησαν από το λιμάνι του Μανδρακίου για το παραπλήσιο Γυαλί, το ηφαιστειογενές νησί στο οποίο γίνεται εξόρυξη ελαφρόπετρας και οψιδιανού, ένα τοπίο ασύλληπτης φυσικής ομορφιάς και οπτικών παραδοξοτήτων, καθώς ο ανθρώπινος παράγοντας έχει επιδράσει και διαμορφώσει το φυσικό τοπίο στιγματίζοντάς το σαν μία αιώνια ανοιχτή πληγή. Εκεί, οι Τσέχοι καλλιτέχνες David Fesl & Lukáš Hofmann οργάνωσαν στην παραλία του νησιού μια παραθαλάσσια εμπειρία – απόλαυση οργανικών και ανόργανων στοιχείων, ορυκτών και πλαστικών υλικών, τροφών και μορφολογιών, με τίτλο “Breakfast”, ενώ οι αρχιτεκτόνισσες Ιωάννα Βλαχάκη και Ηρώ Καραβέλα παρουσίασαν την επιτελεστική ομιλία “Digging the Matter. Nisyros/An Atlas of Trauma”.

15d._digging_the_matter._installation_and_performance_at_gyali_island

 Οι αρχιτεκτόνισσες Ιωάννα Βλαχάκη και Ηρώ Καραβέλα παρουσίασαν την επιτελεστική ομιλία “Digging the Matter. Nisyros/An Atlas of Trauma” στο Γυαλί.

Το βράδυ της ίδιας μέρας στην ταβέρνα Όασις, συνώνυμη πλέον με το νησί οι The Callas, το εικαστικό δίδυμο των αδερφών Ιωνά με τη μπάντα τους παρουσίασαν την εγκατάσταση / περφόρμανς “Under the Volcano” σε συνέχεια ανάλογων δράσεων με το όνομα Lustlands (Vol.I, 2012 & II, 2013) στη Θερμησία της Αργολίδας και τη Νέα Υόρκη, μεταμορφώνοντας τη γραφική ταβέρνα σε ένα ατελείωτο διονυσιακό πάρτι μέσα σε ένα σύμπαν από pop αναφορές, υφαντά, χρυσές κουρτίνες, χρωματιστά φώτα και αλουμινόχαρτο στο οποίο το κοινό έγινε σχεδόν ένα με τη μπάντα χορεύοντας εκστατικά.

 

23._performance_by_the_callas_at_oasis_cantine

Οι Callas μεταμόρφωσαν τη γραφική ταβέρνα σε ένα ατελείωτο διονυσιακό πάρτι.

Πριν όμως από τον λυτρωτικό «εκτροχιασμό» της βραδιάς προηγήθηκε η πολύ ενδιαφέρουσα ομιλία του συγγραφέα  και ακτιβιστή Τέου Ρόμβου, εμβληματική μορφή του ελληνικού underground, που μίλησε για τη σύμπτωση της ζωής και του έργου του. Μαζί με τη σύντροφό του Χαρά Πελεκάνου παρουσίασαν τις δράσεις και το όραμά τους για το Γεωπάρκο Αιγαίου με αφετηρία το νησί της Σύρου που αποτελεί και τον τόπο κατοικίας τους και την ανάγκη συν-οργάνωσης των τοπικών κοινοτήτων για τη σωτηρία της ζωής στο ελληνικό αρχιπέλαγος.

22a._nadja_talking_with_teos_romvos_and_chara_pelekanou

 Η επιμελήτρια Νάντια Αργυροπούλου συζητά με τον Τέο Ρόμβο και τη Χαρά Πελεκάνου στην Όαση.

Το μικρό αλλά τόσο ποικιλόμορφο σύμπαν του Making Oddkin είναι πολύ δύσκολο να χωρέσει σε ένα κείμενο χιλίων παρά κάτι λέξεων. Μέσα του όμως κατοικούν σαν αστέρια – σαν εκείνα που είδαμε να κολυμπούν μέσα σε νεφελώματα πηγαίνοντας προς το πανηγύρι στον Εμποριό – όλες εκείνες οι αφηγήσεις που κληρονόμησε στους συμμετέχοντες και τους επισκέπτες του. Και τώρα αυτές με τη σειρά τους θα ταξιδέψουν και θα φωλιάσουν σε άλλα σύμπαντα, πάνω και μακριά από τον κρατήρα Στέφανο. Μέχρι το επόμενο.

P1330926

«Candleholders» από τις Daniela και Linda Dostálková

Το πρότζεκτ διοργανώθηκε από τους οργανισμούς Sterna, Νίσυρος και Are | are‑events.org, Πράγα, ως μέρος του προγράμματος του Ινστιτούτου Άγχους σε συνεργασία με την Ελληνική Δημοκρατία, την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου και τον Δήμο Νισυρίων. Με την υποστήριξη: Υπουργείο Πολιτισμού της Τσεχίας, Δημαρχείο της Πράγας, Οργανισμός Πολιτισμού και Ανάπτυξης ΝΕΟΝ, AEGEAN, Blue Star Ferries, ΛΙΜΠΕΡ ΑΕΒΕ.

Athens Voice 25.09.2018

 

Στο βίντεο που ακολουθεί, η επιμελήτρια Νάντια Αργυροπούλου μιλάει για την έκθεση Making Oddkin — for joy, for trouble, for volcano love που έγινε στη Νίσυρο.

https://artycok.tv/en/video_embed/?video_id=41618

 

 

Advertisements

ΑΠ’ ΤΗΝ ΑΜΕΡΙΚΗ

Standard

diafimisi

του Δημήτρη Φύσσα

ΑΠ’ ΤΗΝ ΑΜΕΡΙΚΗ

Όπου μικρολίστες παιδικής ηλικίας.

Από τις ΗΠΑ του 1964 -τότε λέγαμε σκέτα «Αμερική»- ο Πανταζής και η Σούλα φέρανε διάφορα. Ανάμεσά τους και τα εξής:
Φρουτοσαλάτα κονσέρβα, κετσάπ (sic), πλαστικά φρούτα, κερομπογιές, ανοιχτήρι κονσέρβας τύπου «πεταλούδα», δυο φωτογραφικές μηχανές – κυβικά κουτιά του 1 δολαρίου, τη «Lazy Susie» (ξύλινη, περιστρεφόμενη πιατέλα με χωρίσματα για ξηρούς καρπούς), ένα πλαστικό κουκλάκι ινδιανάκι τυλιγμένο στην κάπα του με κόμμωση τύπου μοϊκάνι (θα λέγαμε σήμερα), ένα πύραυλο με θαλαμίσκο και τον αστροναύτη του. Όλα αυτά ήταν εντελώς άγνωστα όχι μόνο σε μένα, μα και γενικά στην τοτινή Αθήνα.
Ακόμα, φιλμάκια βιου μάστερ (με τουριστικές εικόνες των ΗΠΑ), δυο τρανζιστοράκια με τις θήκες τους των 3 δολαρίων, μια κούκλα μαυρούλα στρουμπουλή, ένα φορητό πικάπ με ηχείο – καπάκι, μια γραφομηχανή που έγραφε αγγλικά και μια κινηματογραφική μηχανή λήψης. Αυτά ήτανε γνωστά, αλλά ήτανε και πολύ σπάνια.
Φέρανε και βιβλία: Το «1984» του Τζορτζ Όργουελ, το «Κατς -22» του Τζόζεφ Χέλερ, το «Γυμνό πίθηκο» του Ντέσμοντ Μόρις, το τουριστικό αλλά αξιοπρεπές «Our Fifty States» και πολλά αστυνομικά τσέπης. Τα τρία πρώτα παίξανε τεράστιο ρόλο στη διαμόρφωσή μου κι ήταν τα πρώτα βιβλία που διάβασα τσάτρα πάτρα στ΄ αγγλικά, αφού τα είχα διαβάσει και ελληνικά.
Τέλος, ο Πανταζής κι η Σούλα άρχισαν να χρησιμοποιούν αγγλικές λέξεις ή εκφράσεις όταν ήθελαν να πουν κάτι που να μην το καταλάβουν τα παιδιά: «never mind», «he’s right», «children», «don’t say». Εμείς όμως σύντομα καταλάβαμε τα νοήματα και τους δουλεύαμε.
Πάντως η Σούλα εξαρχής μάς είπε για το «Constellation», τον τύπο του διηπειρωτικού αεροπλάνου με το οποίο είχε ταξιδέψει. Μας είπε και τι σήμαινε, αστερισμός.
Ταξιδεύανε με διαφορετικές πτήσεις, για την περίπτωση που θα ’πεφτε τ’ αεροπλάνο.

 

 

ΟΙ ΓΑΜ(Ν)ΙΑΔΕΣ

Όπου σχεδόν χάικου

Τα ξημερώματα
Φεύγουν απ’ τα γυναικεία σπίτια
Οι γαμ(ν)ιάδες.

Τα κομμάτια προέρχονται από το ανέκδοτο βιβλίο «Αυτά και οι μετακομίσεις»

Θεατρική παράσταση «ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΝΕΓΡΟΣ Ο ΤΙΓΡΗΣ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ»

Standard

Η θεατρική παράσταση «ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΝΕΓΡΟΣ Ο ΤΙΓΡΗΣ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ» του Τέου Ρόμβου,  θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα 10 Ιουλίου στις 21:00, στην πρόσφατα ανακαινισμένη πλατεία Αλεξάνδρας.

 

Η διοργάνωση ανήκει στον Ο.Π.Α.Ν. και στον Δήμο Πειραιά και η είσοδος είναι ελεύθερη.

Το ρόλο του Γεώργιου Νέγρου θα ερμηνεύσει ο Δημήτρης Καλαντζής.

Θεατρική απόδοση-Σκηνοθεσία: Πάνος  Κέκας.

Σκηνικά-Κοστούμια: Μιχάλης Σδούγκος.

Μουσική Σύνθεση: Πέτρος  Δουρδουμπάκης, Γρηγόρης Παναγιωτόπουλος.

Αφηγητής:  Παντελής Παπαδόπουλος.

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΙΟΥΛΙΟΥ
10 ΙΟΥΛΙΟΥ: ΠΕΙΡΑΙΑΣ – Καστέλλα (Πλατεία Αλεξάνδρας)
20 ΙΟΥΛΙΟΥ: ΠΑΡΟΣ – Λεύκες (Ανοιχτό Θέατρο)
23 ΙΟΥΛΙΟΥ: ΠΑΠΑΓΟΥ – Κηποθέατρο
25 ΙΟΥΛΙΟΥ: ΞΥΛΟΚΑΣΤΡΟ – Ανοιχτό Θέατρο «Β. Γεωργιάδης»

 ΥΠΟΘΕΣΗ

Ο κεντρικός ήρωας του έργου είναι ένας σκληροτράχηλος πειρατής που μας διηγείται τη ζωή του και τις περιπέτειες του στη θάλασσα. Ο πειρατής Γεώργιος Νέγρος ήταν πρόσωπο υπαρκτό που γεννήθηκε το 1807 στο Βαθύ Σάμου και έδρασε στο Αιγαίο από το 1840 μέχρι το 1851.

Ο ξακουστός πειρατής με το ψευδώνυμο “Τίγρης του Αιγαίου” μας ξεδιπλώνει σε πρώτο πρόσωπο τον πολυτάραχο βίο του. Ρεσάλτα, κουρσέματα, μάχες, φονικά, λάφυρα, καταδιώξεις, κρησφύγετα σ’ ερημονήσια και καθημερινός αγώνας για την επιβίωση.

Το κουβάρι των αναμνήσεων ξετυλίγεται και ο Γεώργιος Νέγρος συλλογιέται, φουρκίζεται, ρεμβάζει, λαχταρά γυναικείες αγκαλιές, νοιώθει τύψεις για το άδικο αίμα που έχει χυθεί, γαληνεύει θυμούμενος την ελευθερία που του προσέδιδε η απεραντοσύνη της θάλασσας και – μέσα από όλα αυτά – ζωντανεύει μπροστά στα μάτια του θεατή όλη τη διαδρομή ενός ανθρώπου που ψάχνει κρυμμένους θησαυρούς και τελικά τους βρίσκει θαμμένους βαθιά μες στην καρδιά του.

 

 

Ο Πάνος Κέκας μιλά για την πειρατική παράσταση

«Γεώργιος Νέγρος – Ο τίγρης του  Αιγαίου» που σαλπάρει ανά την Ελλάδα

«Πρέπει ν’ ακολουθήσουμε την καρδιά μας πέρα από όρια και συμβάσεις»

Από  την Μαρία Κρύου

 

Σ’ ένα κυνήγι ελευθερίας και εμπειριών, εν πλω, μας οδηγεί ο συγγραφέας και ακτιβιστής Τεό Ρόμβος μέσα από το έργο του «Γεώργιος Νέγρος – Ο τίγρης του Αιγαίου». Ο Πάνος Κέκας το δραματοποιεί και δίνει οδηγίες προς ναυτιλομένους.

Panos Kekas

Πάνος Κέκας

Τι συναισθήματα μπορεί να γεννήσει σε έναν ενήλικα μια πειρατική ιστορία σαν αυτή του «Τίγρη του Αιγαίου»;
Ο Γεώργιος Νέγρος ήταν υπαρκτό πρόσωπο. Γεννήθηκε στο Βαθύ της Σάμου το 1807 και έδρασε στο Αιγαίο από το 1840 μέχρι το 1851 οπότε και τον ξεκάνανε οι Έλληνες συμπατριώτες του συνεπικουρούμενοι από ξένες δυνάμεις. Η ζωή του ήταν ένας διαρκής αγώνας επιβίωσης ενάντια σε κάθε μορφή εξουσίας, με όπλα του πανανθρώπινες αξίες όπως ο έρωτας, η φιλία, η αλληλεγγύη, η δικαιοσύνη, η τιμιότητα. Και, ανάμεσα σε όλα αυτά η βία, σε όλες τις μορφές. Σκληρή με τους αδύναμους, όπλο για τους ισχυρούς, διαμορφώνει συνειδήσεις οπλίζει χέρια και καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τον τρόπο ζωής αυτών των ανθρώπων. Παράδειγμα προς μίμηση; Όχι φυσικά, αλλά πως αντιμετωπίζεις τα σημεία των καιρών όταν γύρω σου όλοι σε προδίδουν.

Ένας Ρομπέν των θαλασσών, ένας επαναστάτης με συγκεκριμένες αιτίες που διεκδικούσε την αυτονομία του σ’ ένα κόσμο που άρχιζε σιγά σιγά ν’ αλλάζει είναι ο ήρωας μας. Ο θεατής στο πρόσωπο του Νέγρου, στα πάθη και τα λάθη του, αναγνωρίζει διαχρονικά την ανάγκη όλων μας να υπάρχουμε πέρα από τα πρέπει, τις δεσμεύσεις και τις ομηρίες που μας επιβάλει η σύγχρονη κοινωνία μας. Το περιπετειώδες ταξίδι του, μας φέρνει σε επαφή με τις μύχιες επιθυμίες μας, την ζωή που δεν ζήσαμε, τους έρωτες που προδώσαμε και μας προτρέπει ν’ ακολουθήσουμε την καρδιά μας πέρα από όρια και συμβάσεις. Στην παράσταση σκιαγραφείται ανάγλυφα η ζωή των πειρατών και η γοητεία που ασκούν επάνω μας οι περιπέτειες αυτών των ανθρώπων της θάλασσας και που φαντάζουν στα μάτια μας σαν ένα ταξίδι προς την Ελευθερία.

Μια εκμυστήρευση περιπετειώδους και πολύπαθου βίου εν είδει ημερολογίου καταστρώματος. Μια μυθιστορηματική βιογραφία. Ένας ελεγειακός ύμνος στην ελευθερία, στη θάλασσα, στις γυναίκες. Μέσα από την βίαιη, νοσταλγική, ένδοξη αλλά και μοναχική ζωή του πρωταγωνιστή μας, ο κάθε θεατής μπορεί να αισθανθεί αγωνία, έκπληξη, οργή, ενθουσιασμό, να ταυτιστεί ίσως σε πολλές περιπτώσεις με τον ήρωα μας και στο τέλος να αποχωρήσει από την παράσταση γεμάτος συγκίνηση και με ανεβασμένο ηθικό. Η ζωή του Νέγρου μας μεταφέρει στον τόπο και τον χρόνο μ ένα τρόπο μοναδικό μας μυεί στις βαθύτερες ανάγκες της ανθρώπινης ύπαρξης και μας καλεί να επαναπροσδιορίσουμε τα θέλω και τα όνειρά μας σε μια εποχή που φαίνεται ν άλλαξε δραματικά αλλά δυστυχώς όχι πάντα προς την σωστή κατεύθυνση.

Peiratis Negros

Ο ακτιβιστής συγγραφέας του έργου, Τεό Ρόμβος, έχει εμφυσήσει στον ήρωα του έργου το ελευθεριακό του πνεύμα;
Ο Τέο Ρόμβος ζει στην Σύρο πάνω από 20 χρόνια. Η ζωή του υπήρξε περιπετειώδης και τα βιβλία του αντικατοπτρίζουν σ’ ένα μεγάλο βαθμό τις εμπειρίες, τα βιώματα αλλά και την αδιαπραγμάτευτη θέση του υπέρ της ελευθερίας, της δικαιοσύνης και ενάντια σε κάθε καταπίεση απ όπου κι αν προέρχεται. Ο ήρωας του έργου συγκρούεται πρώτα με τον έξω κόσμο και παράλληλα αρχίζει να συνειδητοποιεί την ματαιότητα αυτής της σύγκρουσης σε μια εποχή που αλλάζει και αρχίζει σιγά-σιγά να τον ξεπερνά. Αργά και σταθερά ο κλοιός των διωκτών του σφίγγει και αυτός πριν οδηγηθεί στον αφανισμό φθάνει σε μια συγκλονιστική κατάθεση ψυχής υπερασπίζοντας για μία τελευταία φορά τους δικούς του ιδεολογικούς κώδικες και αξίες.

«Εγώ ντεμενέδες εις τη ζωή μου δεν έκαμα, δεν έσκυψα ομπρός εις ουδένα και αιστάνομαι ο ευτυχέστερος όλων, ο πιο ελεύθερος όλων. Εμείς οι πειράτες είμεθα άντρες ζωντανοί και παναστάτες. Ομού με το τσούρμο μου ορίζουμε τη ζωή μας και το θάνατό μας. Αυτοί οπού ζούνε εντός της κοινωνίας καρτερούν να γένουνε λεύτεροι, μα δεν γένονται ποτές, διότι ήναι δέσμιοι με σχοινία αόρατα».

Στο «Γεώργιος Νέγρος» είναι λογικό να συνυπάρχουν τα ιστορικά ντοκουμέντα της εποχής (1850 ) μαζί με την προσωπική ιδεολογία του συγγραφέα και όλα αυτά να συνθέτουν την πολυδιάστατη προσωπικότητα του ήρωα του έργου. Όπως αναφέρει και ο ίδιος ο συγγραφέας, μέσα από την επεισοδιακή αφήγηση και την πλούσια σκιαγράφηση του πειρατικού σύμπαντος, προκύπτει αβίαστα ένα αδιαπραγμάτευτο συμπέρασμα που καλό ήταν να γίνει στάση ζωής σε όλους μας. Η προσωπική και η κοινωνική απελευθέρωση μπορεί να είναι τα ζητούμενα αλλά κανείς σαν έλλογο ον δεν δύναται να εξωραΐζει και να εγκωμιάζει τη βία και το έγκλημα.

Vourthoubakis-Kalantzis

Σε ποια νησιά «πιάνει» λιμάνι η παράσταση και πως δημιουργείται η ανθρωπο-γεωγραφία του Αιγαίου;
Η ανθρωπογεωγραφία του Αιγαίου αποτελεί εδώ και αιώνες το απόλυτο μυστήριου του Ελλαδικού χώρου. Νησιά, μικρονήσια, χωριά, πόλεις. Το κοινωνικό-πολιτικό οικοδόμημα της εποχής, οι ξένες δυνάμεις, το οθωμανικό κράτος, το ελληνικό κράτος, οι τοπικές νησιώτικες κοινωνίες. Θάσος, Σάμος, Ικαρία αλλά και με ιδιαίτερη μνεία στο λιμάνι της Σύρου, στην Ερμούπολη, όπου ανακατεύονταν τότε κάθε καρυδιάς καρύδια (έμποροι, κλέφτες, νταβατζήδες, πόρνες κ.ά. ). Ένα ιστορικοκοινωνικό ανάγλυφο διανθισμένο με το τοπικό λεκτικό ιδίωμα του κάθε τόπου. Μέσα από το κείμενο της παράστασης ο θεατής ταξιδεύει νοερά σε χρόνους ηρωικούς και όχι πάντα εξιδανικευμένους, γλιστρά την φαντασία του στον ρου της ιστορίας και ανακαλύπτει ένα ξεχασμένο κόσμο γεμάτο συγκινήσεις και περιπέτειες.

Η παράσταση σε γλώσσα εποχής, αναπλάθει ένα μεγάλο μέρος της αιγαιοπελαγίτικης κοινωνίας  και των πολιτισμικών της στοιχείων. Ναυτικό λεξιλόγιο, πειρατικές επιδρομές, εμπειρίες φυλακής, κατορθώματα, ναυμαχίες, τόποι εκτός νόμου, καλοσχηματισμένοι ήρωες, περιφρόνηση των χωρικών υδάτων (Μικρασία, «Κυκλάδες», ηγεμονία Σάμου ένα πράμα είναι για τον πειρατή ), συγκρούσεις με την εξουσία (ελληνική, οθωμανική ή γαλλική ), πειρατικοί θησαυροί, κλεπταποδόχοι και τοπικιστικές αντιθέσεις, μπλέκουν με τύψεις, θυμοσοφικές παρατηρήσεις και  κοινωνικοπολιτικές παρατηρήσεις.

Negros

Το βιβλίο είναι μια γοητευτική αναγνωστική πρόκληση. Με ποιο τρόπο θα ερεθίσετε  την περιέργεια όσων θεατών δεν είχαν μέχρι τώρα πιάσει στα χέρια τους το κείμενο του Ρόμβου;
Η ανάγνωση ενός βιβλίου είναι πάντα μια υπέροχη διαδικασία γιατί κινητοποιεί την φαντασία και σου δίνει την δυνατότητα να «ταξιδεύεις« νοερά στις θάλασσες των συναισθημάτων. Στην παράσταση μας όμως έχουμε ένα μεγάλο πλεονέκτημα. Ο Γεώργιος Νέγρος εμφανίζεται αυτοπροσώπως από τα βάθη των αιώνων και κατακυριεύει το είναι μας με την βροντερή του φωνή, αλλά και το κλάμα, τον ερωτισμό και τον διαρκή πόθο του για δικαιοσύνη και ελευθερία. Αναπνέει δίπλα μας και ωθεί τις σκέψεις μας πέρα από την απόλαυση της θέασης, σε έντονους προβληματισμούς για την ίδια την ζωή, γι αυτά που δεν προλάβαμε να ζήσουμε, τις φιλοδοξίες και τα όνειρά μας.

Σ’ όλα αυτά θα πρέπει να προσθέσουμε την παρουσία στην σκηνή του συνθέτη Πέτρου Δουρδουμπάκη ο οποίος μαζί με τον καταπληκτικό μουσικό και τραγουδιστή Γρηγόρη Παναγιωτόπουλο παίζουν ζωντανά την μουσική της παράστασης. Το πειρατικό του κάπτεν Νέγρου άρχισε αργά την πορεία του στα θολά νερά της καλλιτεχνικής ζωής του τόπου. Η παράσταση θα παιχθεί φέτος μόνο σε τέσσερα «λιμάνια». Ξεκίνησε από αυτό του Πειραιά στις 10 Ιουλίου και στην συνέχεια 20 Ιουλίου στο Ανοιχτό Θέατρο Λευκών στην Πάρο, 23 Ιουλίου στο Κηποθέατρο Παπάγου και τέλος στις 25 Ιουλίου στο θέατρο «Βασίλης Γεωργιάδης» στο Ξυλόκαστρο. Για του χρόνου και αφού ανακτήσουμε δυνάμεις, θα χαράξουμε ρότα για περισσότερα «λιμάνια» τα οποία ελπίζουμε να μην εξελιχθούν σε …καημούς!

Αθηνόραμα 10/07/2017

 

20 Ιουλ 2017

Από την παράσταση στις Λεύκες Πάρου (απόσπασμα)
Στο ρόλο του Γεώργιου Νέγρου ο Δημήτρης Καλαντζής.

Το όνομά τους είναι Άνθρωπος

Standard

Του Τέου Ρόμβου

Αρχές της άνοιξης του ’76 νοικιάσαμε, πέντε φίλοι μαζί, ένα μεγάλο σπίτι στην οδό Εμμ. Μπενάκη 87α. Ο Νίκος Μπαλής, ο Άγγελος Μαστοράκης, ο Γιώργος Κακουλίδης, η Σοφία Βλάχου, κι εγώ. Το ονομάσαμε, “το κοινόβιο της Μπενάκη”. Λίγo αργότερα ήρθε και η Χαρά Πελεκάνου στην παρέα μας. Περάσαμε μερικούς μήνες άκρως δημιουργικούς και ερωτικούς και με συνεχείς παρακολουθήσεις της Ασφάλειας. Μέχρι και διαμέρισμα είχανε νοικιάσει ακριβώς απέναντι για να μας παρακολουθούν καλύτερα.

Το καλοκαίρι του ίδιας χρονιάς, στις 22 Ιουλίου, με τη συνδρομή των γερμανικών μυστικών υπηρεσιών, συνελήφθη στην πλατεία Συντάγματος ο Ρολφ Πόλε που τον προηγούμενο χρόνο είχε απελευθερωθεί από τις γερμανικές φυλακές μαζί με άλλους τέσσερις κρατούμενους, κατόπιν ανταλλαγής με τον υποψήφιο δήμαρχο του Δυτ. Βερολίνου, χριστιανοδημοκράτη Πέτερ Λόρεντς, που είχε απαχθεί από την οργάνωση «Κίνημα 2 Ιούνη».

Ο Πόλε στην αρχή είχε καταφύγει στην Υεμένη μαζί με τους  συντρόφους του, ενώ αργότερα ήρθε κρυφά στην Ελλάδα. Η γερμανική κυβέρνηση, που είχε δώσει τις πληροφορίες στις ελληνικές αρχές για να τον συλλάβουν, αμέσως μετά τη σύλληψη αξίωσε την έκδοσή του στη Γερμανία.

Από την επόμενη κιόλας ημέρα της σύλληψης του Πόλε, το κοινόβιο της οδού Μπενάκη μετατράπηκε σε  «Επιτροπή για την Απελευθέρωση του Ρολφ Πόλε» και όλοι μας δουλέψαμε τους επόμενους μήνες για να εμποδίσουμε την έκδοσή του στη Γερμανία των λευκών κελιών. Κοντά μας ήρθε σαν τον παφλασμό ενός μεγάλου κύματος ένας κόσμος από τις συνοικίες, νέοι άνθρωποι αγριεμένοι με κάποιες γενικές ελευθεριακές και αναρχικές ιδέες στο μυαλό που δεν είχαν μέχρι τότε ξαναβρεθεί, και αναπτύχθηκε ένα πρωτοφανές κίνημα συντροφικότητας, συμπαράστασης και αλληλεγγύης προς το γερμανό σύντροφο –έτσι νιώθαμε τον Ρολφ- με συγκεντρώσεις και διαδηλώσεις που σφράγισαν όλο εκείνο το καλοκαίρι και την εποχή που ακολούθησε. Ο Νικόλας πέρναγε όλη τη νύχτα στη γραφομηχανή για να γράψει τις προκηρύξεις και ο Μάκης στη μονταζιέρα για να στήσει τις αφίσες.

Ο Σάκης ο καρχαρίας φώναζε: «Αφήστε τα όλα σε μένα! Εγώ, μόνος μου θα τα κάνω όλα!». Η Χαρά, ο Άγγελος, ο Γιώργος, η Σοφίτσα, δεκάδες νέα πρόσωπα, όλοι τους διψασμένοι για προσφορά, να βοηθήσουν, να τρέξουν, να κάνουν αφισοκολλήσεις, να μοιράσουν προκηρύξεις. Σπάνια και πού κάποιος μαγείρευε και τρώγαμε λίγο φαḯ, αλλά πού μυαλό για αυτά. Ο κόσμος ήταν όλη μέρα στους δρόμους.

Λίγες ημέρες μετά άρχισαν και οι πρώτες συλλήψεις και δίκες μελών της «Επιτροπής για την Απελευθέρωση του Ρολφ Πόλε».  Συγκεκριμένα, η Επιτροπή είχε προγραμματίσει για τις 30 Ιουλίου μεγάλη  συγκέντρωση συμπαράστασης στα Προπύλαια με αίτημα να δοθεί άσυλο στον πολιτικά διωκόμενο σύντροφο, αλλά η αστυνομία είχε από νωρίς καταλάβει το χώρο και δεν επέτρεψε την προγραμματισμένη συγκέντρωση ούτε και την πορεία στη συνέχεια. Ο κόσμος εξαγριώθηκε, οι αστυνομικοί άρχισαν να απωθούν τους διαδηλωτές προσπαθώντας να διαλύσουν τη συγκέντρωση και τέλος επιτέθηκαν σε όσους αρνούνταν να αποχωρήσουν. Έτσι άρχισαν βίαια επεισόδια που γενικεύθηκαν και μεταφέρθηκαν αργότερα στα Εξάρχεια όπου και γίνανε κάπου 90 προσαγωγές νεαρών, από τους οποίους οι περισσότεροι ήταν «του χώρου». Ακούσαμε μάλιστα ότι κλήθηκε εσπευσμένα ο καφετζής της πλατείας (επίσημος χαφιές της Ασφάλειας) να πάει στη ΓΑΔΑ για «αναγνώριση» όπου και υπέδειξε περισσότερα από 60 μέλη της Επιτροπής σαν συμμετέχοντες στα επεισόδια. Την επομένη οδηγήθηκαν στο αυτόφωρο, η δίκη όμως,  μετά από αίτημα των δικηγόρων της Επιτροπής, αναβλήθηκε.

Στο σπίτι της Μπενάκη γίνονταν πλέον καθημερινές συναντήσεις όπου οργανώνονταν οι πολιτικές δράσεις μας. Οι άθλιες φυλλάδες άρχισαν να γράφουν για Μολούκους τρομοκράτες που έρχονταν οπλισμένοι στο κοινόβιο της Μπενάκη για να πάρουν μέρος στην απελευθέρωση του Πόλε.

Η δίκη κράτησε όλο το καλοκαίρι και συνοδευόταν πλέον από καθημερινές πορείες  συμπαράστασης στο κέντρο της Αθήνας από την πλευρά της Επιτροπής,  που συχνά κατέληγαν σε συγκρούσεις με τις δυνάμεις καταστολής και σε συλλήψεις μελών της Επιτροπής. Εγώ περνούσα την ημέρα μου όλη στη δίκη που γινόταν στις γυναικείες φυλακές του Κορυδαλλού παρέα με τον Ρολφ Πόλε του οποίου ήμουν ο διερμηνέας. Τον Πόλε τον γνώριζα από την εποχή που, σπουδαστής ακόμα στο πανεπιστήμιο του Μονάχου, τέλη της δεκαετίας ’60, εργαζόταν εθελοντικά σαν νομικός σύμβουλος της Εξωκοινοβουλευτικής Αντιπολίτευσης. Την εποχή εκείνη το φοιτητικό κίνημα πρωτοστατούσε στους κοινωνικούς αγώνες σε Ευρώπη και Αμερική και με την ιδιότητα του νομικού συμβούλου ο Ρολφ είχε βοηθήσει άπειρους νέους που διώκονταν δικαστικά από την εξουσία. Σε όλη τη διάρκεια της δίκης ο Πόλε παρέμενε απόλυτα ψύχραιμος, ένας γλυκός άνθρωπος αφιερωμένος στις ιδέες, αλτρουιστής και ελευθεριακός μέχρι το μεδούλι. Του μετέφερα καθημερινά την ατμόσφαιρα αλληλεγγύης και συμπαράστασης από τον έξω κόσμο και ένιωθε βαθειά ευγνωμοσύνη.

Στο κοινόβιο της Μπενάκη, ο Νίκος, η Σοφίτσα, ο Άγγελος, η Χαρά, ο Γιώργος, ο Κυριάκος, η Φιλιώ, ο Χρήστος, ο Βασίλης, όλη η παρέα των αγαπημένων ανθρώπων που ήταν και η ψυχή της «Επιτροπής για την Απελευθέρωση του Ρολφ Πόλε», συνέχιζαν τη δουλειά. Καθημερινές συναντήσεις στο σπίτι, αργότερα τα απογεύματα διαδηλώσεις ή πορείες στο κέντρο, μάζεμα υπογραφών  στο Πανεπιστήμιο και στο Πολυτεχνείο, κόλλημα αφισών, μοίρασμα προκηρύξεων, και στο σπίτι συντονισμός της νομικής υπεράσπισης και ξανά κουβέντες, κουβέντες ατέλειωτες…

Στις 18 του Αυγούστου είχαμε και νέα δίκη 12 μελών της Επιτροπής που είχαν συλληφθεί το προηγούμενο βράδυ με τις συνήθεις κατηγορίες, απείθεια κατά της αρχής, παρακώλυση συγκοινωνιών, έργω εξύβριση, φθορές ξένης περιουσίας κλπ. η οποία πήρε επίσης αναβολή.

Από τη δίκη του ο Ρολφ Πόλε δεν περίμενε  πολλά. Γνώριζε ότι οι πολιτικές πιέσεις προς τη Δεξιά και άκρως συντηρητική κυβέρνηση του Καραμανλή ήταν ασφυκτικές από την Ομοσπονδιακή Γερμανία. Κι όταν τον Σεπτέμβριο του 1976, έφτασε η ώρα της απολογίας του ο Ρολφ απήγγειλε στο δικαστήριο τους στίχους ενός τραγουδιού του γερμανικού ροκ συγκροτήματος «Ton, Steine, Scherben» (1971) με τίτλο «Το όνομά μου είναι Άνθρωπος» και μας συγκλόνισε:

Έχω πολλούς πατέρες κι έχω πολλές μητέρες

και έχω πολλές αδελφές κι έχω πολλά αδέλφια

Ο πατέρας μου είναι μαύρος κι η μάνα μου κίτρινη

τα αδέλφια μου είναι κόκκινα κι οι αδελφές μου ανοιχτόχρωμες.

Κι είμαι πάνω από δέκα χιλιάδων χρόνων,

και το όνομά μου είναι Άνθρωπος!

Και ζω απ’ το φως και ζω απ’ την αγάπη

Και ζω απ’ τον αέρα και ζω απ’ το ψωμί

Κι έχω δυο μάτια κι όλα μπορώ να τα δω

Κι έχω δυο αυτιά κι όλα μπορώ να τα καταλάβω.

Κι έχουμε έναν εχθρό, που μας στερεί τη μέρα

Ζει απ’ τη δική μας τη δουλειά

Και ζει απ’ τη δύναμή μας

Κι έχει δυο μάτια και δεν θέλει να δει

Κι έχει δυο αφτιά, κι όμως δεν θέλει να καταλάβει.

Κι είναι πάνω από δέκα χιλιάδων χρόνων

Κι έχει πολλά ονόματα.

Και ξέρω, θα αγωνιστούμε

Και ξέρω, θα νικήσουμε

Και ξέρω, θα ζήσουμε

Και θ’ αγαπηθούμε

Κι ο πλανήτης Γη

Σ’ όλους μας θ’ ανήκει

Κι ο καθένας θα έχει αυτό που χρειάζεται

Και δεν θα πάρει πια δέκα χιλιάδες χρόνια

Γιατί έφτασε η ώρα.

Την επόμενη ημέρα στο Εφετείο ανακοινώθηκε η απόφαση του δικαστηρίου, που απέρριπτε το γερμανικό αίτημα για επιστροφή του Ρολφ Πόλε στα περιβόητα «λευκά κελιά» όπου το 1974 είχε πεθάνει ο Χόλγκερ Μάιντζ και 2 μήνες πριν η Ουλρίκε Μάινχοφ. Η απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου υπήρξε μια μεγάλη νίκη για εμάς όλους, έτσι το νιώσαμε. Αναγνώριζε πως τα αδικήματα για τα οποία κατηγορούνταν ο Πόλε είχαν πολιτικό χαρακτήρα και τρεις από τους πέντε δικαστές του Εφετείου με την απόφαση αυτή αντιτάχθηκαν στην έκδοσή του στις γερμανικές αρχές.

Αρχές του Σεπτέμβρη επαναλήφθηκε η δίκη όσων είχαν συλληφθεί στις τελευταίες εκδηλώσεις συμπαράστασης στον Πόλε και αφέθηκαν όλοι ελεύθεροι, άλλοι με  αναστολή κι άλλοι με αθώωση. Όμως, λίγες ημέρες μετά, ο εισαγγελέας άσκησε έφεση στην απόφαση του Εφετείου για τον Πόλε και η συζήτηση για το θέμα παραπέμφθηκε στον Άρειο Πάγο. Στους δρόμους της Αθήνας  γίνονταν καθημερινά, πορείες, ταραχές και συλλήψεις, ενώ ο  Άρειος Πάγος αποφάσισε τελικά την έκδοσή του και την 1η Οκτώβρη, δύο μέρες πριν από τις γερμανικές εκλογές του Οκτώβρη 1976, ο Πόλε παραδόθηκε στους Γερμανούς αστυνομικούς. Όλη η ιστορία φαινόταν στημένη, ακόμη και ο αστικός τύπος έγραφε για το πολιτικό δώρο του Κωνσταντίνου Καραμανλή προς τον Χέλμουτ Σμιτ, που κέρδισε τελικώς τις εκλογές, και για  πιθανά πολιτικά ανταλλάγματα.

Όμως για όλους εμάς υπήρξε μια μεγάλη εμπειρία, γιατί καταλάβαμε πως παρεμβαίνοντας κινηματικά μπορούμε να αλλάξουμε λίγο ή και πολύ τον ρου της ιστορίας. Κι όπως έχει γράψει ο αγαπημένος φίλος Μιχάλης Πρωτοψάλτης: «Οι κινητοποιήσεις αυτές, παρά την τελική ατυχή τους έκβαση, υπήρξαν πολύτιμες για το αναρχικό κίνημα αφού για πρώτη φορά ήλθαν σε επαφή με την πραγματική πολιτική, αλλά και με τη ρεπλίκα της πολιτικής που τότε ήταν τα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων, όπως σήμερα είναι τα δελτία ειδήσεων των καναλιών. Κι όπως και να ‘χει, η υπόθεση Πόλε επιβεβαίωσε την πολιτική συγκρότηση του νεαρού αναρχικού κινήματος, τη δυνατότητά του να αναδεικνύει ζητήματα και να δημιουργεί γεγονότα».

Ο Πόλε μετά την έκτιση της ποινής του στη Γερμανία επέστρεψε το 1984 στην Ελλάδα, παντρεύτηκε την Κατερίνα Ιατροπούλου που υπήρξε μέλος της  «Επιτροπής για την Απελευθέρωση του Ρολφ Πόλε» και μία από τις δικηγόρος του στο Εφετείο, και έμεινε στην Ελλάδα. Το 2002 κυκλοφόρησε το βιβλίο του «Το όνομά μου είναι άνθρωπος» όπου μιλάει εφ’ όλης της ύλης για τη ζωή και τα πιστεύω του.

Την επόμενη χρονιά, τον Οκτώβρη του 1977, οι κατασταλτικοί μηχανισμοί του κράτους, ποινικοποιώντας την ελευθερία του λόγου ξεκίνησαν πογκρόμ διώξεων, συλλαμβάνοντας και προφυλακίζοντας όλους τους εκδότες των αναρχικών περιοδικών της εποχής: το Νίκο Μπαλή, τον Κυριάκο Βασιλειάδη, τον Ηρώδη Μπακογιάννη, το Μιχάλη Πρωτοψάλτη και μαζί το Νικόλα Άσιμο για τα τραγούδια του καθώς και τους τροτσκιστές Γιάννη Φελέκη και Πέτρο Λινάρδο Ριλμόν, που εξέδιδαν μια τροτσκιστική εφημερίδα. Τους απέδωσαν την ηθική αυτουργία στα επεισόδια που είχαν γίνει στην Αθήνα μετά τον ομαδικό θάνατο των τελευταίων μελών της RAF, Αντρέα Μπάαντερ, Γκούντρουν Έσλιν και Γιαν Καρλ Ράσπε στα λευκά κελιά του Στάμχάιμ, ενώ απέλασαν τη γερμανίδα Σουζάνα Μπάουσινγκερ που ζούσε στην Αθήνα και είχε φυλακιστεί στη διάρκεια της χούντας για την αντιδικτατορική της δράση. Τρία χρόνια αργότερα έμελλε να συλληφθεί και ο Λεωνίδας Χρηστάκης για το Ιδεοδρόμιο και την τρομοκρατική του πέννα ως αυτουργός της τρομοκρατίας…

Κι όλους αυτούς τους αγαπημένους, φίλους που το όνομά τους είναι Άνθρωπος, με τη βαθύτερη σημασία της λέξης, προσπάθησα απόψε να τους φέρω εδώ κοντά σας για να τους μάθετε κι εσείς και να πορεύεστε πιο πλούσιοι και πιο έμπειροι…

 

«Αναδρομή στην ιστορία των Εξαρχείων»
Στα πλαίσια των εκδηλώσεων για τα δέκα χρόνια του χώρου, ο Ελεύθερος Κοινωνικός Χώρος Nosotros διοργάνωσε στις 14 Απριλίου 2916 εκδήλωση – συζήτηση με θέμα: Αναδρομή στην ιστορία των Εξαρχείων, με ομιλητές τους:
Τέο Ρόμβο, Περικλή Κοροβέση, Επαμεινώνδα Σκυφτούλη και Γιάννη Ραουζαίο.
Η συζήτηση έγινε στα πλαίσια των εκδηλώσεων για τα 10 χρόνια του Nosotros, ως ένας δημόσιος χώρος – χώρος ελευθερίας, πολιτισμικής έκφρασης και διαλόγου.

Μια ακόμα πλευρά του Τέου Ρόμβου

Standard

Από τον Νίκο Λέκκα
Αγαπητοί μου σύντροφοι, καλημέρα.

Ανήμερα του αγίου Βαλεντίνου, προστάτη των ερωτευμένων, αντί να κάθομαι να κλαίω την μοίρα μου, και την μοναξιά μου, δηλαδή κυρίως την μοναξιά χωρίς κτητικό όλων των ανθρώπων που ακουμπιούνται αλλά δεν αγγίζονται, αντί να θρηνώ για χαμένους έρωτες, είπα να καταπιαστώ με ερωτικά βιβλία στις παραμέτρους.
Το έχω δηλώσει αγαπητοί μου ότι υποκλίνομαι στην μαεστρία της γραφής του Τέου Ρόμβου, ενός ταλέντου που ευτυχώς για μας, το κοινό του, δεν βιάστηκε να καεί και παραμένει μάχιμος ως και σήμερα, παρότι ο καιρός που διανύουμε θεωρείται αντιεμπορικός.
Αλλά για σταθείτε, σύντροφοι, αντιεμπορικός ένας άνθρωπος που χωρίς καμιά διαφήμιση από τα ΜΜΕ, έχει φτάσει να κάνει στα περισσότερα έργα του από δύο έως τέσσερις εκδόσεις… Και πόσοι πραγματικά βιβλιόφιλοι υπάρχουν στην Ελλάδα; Φυσικά, αγαπητοί μου σύντροφοι, δεν κατατάσσω στην κατηγορία των βιβλιόφιλων τους καθ’ όλα συμπαθητικούς αλλά ανίδεους μεροκαματιάρηδες (στην κατηγορία αυτή υπερτερούν γυναίκες με βαμμένα νύχια και χοντρά καλτσόν) που διαβάζουν μέσα στα ΜΜΜ ελληνική και παγκόσμια λογοτεχνία, κυριών κυρίως και λιγότερο κυρίων, που εκδίδουν σχεδόν κατά κόρον εκδότες τύπου Ψυχογιός και παρεμφερείς εκδοτικοί οίκοι.
Ο Τέος Ρόμβος, ως ελεύθερος συγγραφέας, προτίμησε στις πρώτες εκδόσεις των έργων του μικρούς εκδοτικούς οίκους, φιλικούς προς το λογοτεχνικό περιθώριο, αν και οι περισσότεροι – σχεδόν όλοι πλέον- ανήκουν στην ιστορία. Ενδεικτικά αναφέρω τις εκδόσεις: Στύγα (για το Βορρά και το Νότο), Χάος και Κουλτούρα (για το Κείμενο Πάθος), Ηλέκτρα (για τον Πλωτίνο Ροδοκανάκη)…και το θρυλικό βιβλίο «Τρία φεγγάρια στην Πλατεία» από τις δικές του εκδόσεις «Ο Σκύλος Που Κλαίει»…μέχρι το τελευταίο του βιβλίο, ένα ακατάτακτο ως προς το είδος, για τον Γεώργιο Νέγρο τον πειρατή του Αιγαίου από τις εκδόσεις Πανοπτικόν (αυτές είναι εκδόσεις του σήμερα, που εύχομαι όσο το δυνατόν αργότερα να γίνουν και αυτές ιστορικές)
Εκτός από την πεζογραφία ο Τέος Ρόμβος εμφανίστηκε ανά τακτά χρονικά διαστήματα και ως μεταφραστής αλλά και ως αρθρογράφος σε εφημερίδες και περιοδικά, από την παλιά Ελευθεροτυπία έως το ξακουστό Ιδεοδρόμιο, με δοκίμια (κατά την γνώμη μου πάντα) εξαιρετικού ενδιαφέροντος και εύγλωττη γραφή, με μοναδική ευαισθησία και με νηφάλια κρίση.
Πέριξ του 2005, ο συγγραφεύς μαζεύει 19 δοκίμια (άλλα δημοσιευμένα άλλα όχι) και τα εκδίδει ως σώμα σ’ ένα τόμο με τίτλο «Κρυφά Ταξίδια» από τις εκδόσεις του γνωστού στον αναρχικό χώρο, και όχι μόνον, Μιχάλη Πρωτοψάλτη «Βιβλιοπέλαγος».
Θα ξεκινήσω από τον τίτλο «Κρυφά Ταξίδια». Τι εννοεί ο Ποιητής, από την πλευρά του αλήτη; Γιατί αγαπητοί μου, μεταξύ Ποιητή και αλήτη, γοητευτείτε από τις ευαίσθητες ονειροπολήσεις του ποιητή καθώς επίσης από τις αυτογνωσιακές περιπλανήσεις του αλήτη. Και γιατί κρυφά; Ένα πράγμα σαν μαστούρα. Για να μην παρεξηγηθώ θέτω τον όρο απ’ τα γεννοφάσκια του, δηλαδή φιλήδονος – ηδονιστικός…
Ο ίδιος αναφέρει ότι τα ταξίδια τα γράφει ο ίδιος ως ταξίδι συγκινησιακής αυτογνωσίας. Ο συγγραφέας αφουγκράζεται τους εξωτερικούς παράγοντες, όπως τόπους, σε ένα φλας μπακ μνήμης έχοντας ακονίσει στο έπακρο την παρατηρητικότητα που έχει μετουσιωθεί σε ταλέντο. Αυτά μας τα χαρίζει ως δίδαγμα για την προϋπόθεση της γραφής στα δοκίμια : Πρώτη Ύλη, εδώ πρέπει να επικαλεστούμε την μούσα Σιωπή… Πώς γράφονται τα μυθιστορήματα και δεν εκδίδονται όπου κάποια από αυτά φέρνουν εν δυνάμει τον μοντερνισμό, τον κλασικισμό, το ανατρεπτικό στοιχείο και οι εκδότες κάνουν το κορόιδο, το Βιβλίο, Ο αγαπημένος μου συγγραφέας (αξίζει να σημειωθεί εδώ ότι πρόκειται για τον Γερμανό Γιοργκ Φάουζερ), οι Κακοί Αμερικάνοι (το πλήρες κείμενο από τον τόμο των μεταφράσεων του ομότιτλου βιβλίο σε δική του μετάφραση των εκδόσεων Χάος και Κουλτούρα. Προσωπικά οφείλω να ομολογήσω ότι ο μόνος συγγραφέας που ήξερα από τους ανθολογούμενους ήταν ο Μπουκόφσκι. Καταπληκτική βρήκα την περίπτωση της ποιήτριας Λίντα Κίνγκ), τα Επικίνδυνα κείμενα, για τους λογοτέχνες που από την Κυρίαρχη τάξη, και εν τέλει αγαπητοί μου σύντροφοι από την εξουσία, λόγω περιεχομένου λογοκρίθηκαν. (Εδώ σας υπενθυμίζω ότι έχουν κοπεί αριστουργήματα παγκόσμιας εμβέλειας ως προσβλητικά προς τα κοινώς παραδεχτά πιστεύω είτε ως επαναστατικά, είτε επειδή φτύνουν το τρίπτυχο Πατρίς – θρησκεία – οικογένεια). Αυτογνωσία για το φετίχ της καψούρας, και τέλος αγαπητοί μου σας αφήνω το κορυφαίο σύμφωνα με τις εμμονές μου το Τέλος στην Αγωνία για τους αυτόχειρες και τους αυτοκαταστροφικούς συγγραφείς. Εδώ αγαπητοί μου συμπεριλαμβάνονται οι αγαπημένοι μου ποιητές (κυρίως) αλλά και πεζογράφοι που μεσοπολέμου και της μεταπολιτευτικής γενιάς. Κάποτε από τους Έλληνες είχα φάει κόλλημα με τον Ναπολέοντα Λαπαθιώτη και την Κατερίνα Γώγου. Όσο για τους ξένους υπερήφανα σας αναφέρω την οδύσσεια με το ποτό του Τζακ Λόντον που βιβλία του κυκλοφορούν και από αυτές τις εκδόσεις. Το ένα μάλιστα αναφέρεται στον Αλκοολισμό από το πρώτο ποτήρι. Όλη η πορεία. Σωστά σκέπτεστε, αγαπητοί μου, ο γράφων το άρθρο αυτό έχει θέμα με τις εξαρτήσεις και το άλλο για τις αλητείες…
Καιρός όμως σύντροφοί μου να δούμε και τα ρεαλιστικά ταξίδια, μην είμαστε και τόσο βαθυστόχαστοι, σ’ αυτά ανήκουν τα δοκίμια στο Δρόμο, ο Ταξιδευτής όπου ο ποιητής αναφέρεται στους ταξιδιώτες της λογοτεχνίας. Εδώ υποκλίνομαι : η σοφία και η μαστούρα των δρόμων. Όλα είναι δρόμος λέει και ο Νίκος Νικολαΐδης στην γνωστή ταινία του με πρωταγωνιστή τον Γιάννη Αγγελάκα, τη Μέρα που Πέθανα για το ηλίθιο αν και εξυπηρετικό κατασκεύασμα, το αυτοκίνητο, και τις σκοτούρες τις ουσιαστικές που έχει.
Το Χλομό πρόσωπο και ο Αυτοβιογραφούμενος είναι δύο αυτοβιογραφικά δοκίμια αυτοκριτικής και αυτοανασυγκρότητης .
Βέβαια δεν θα μπορούσε ο Τέος Ρόμβος να μην έχει συμπεριλάβει και τις γυναίκες στο ίδιο βήμα με τις επαναστατικές απόπειρες. Η Φωνή της αλήθειας και το Ξενοδοχείο της Λίλλης είναι δυο δοκίμια για το γαλλικό Μάη που τόσο καίρια σκόρπισε το φως στην Ευρώπη και στην Ελλάδα ήρθε καθυστερημένα μεν το 1974 με το μεγάλο Αναρχικό Πανηγύρι των Εξαρχείων. Όσο για την Αφροδίτη των Κήπων και τη Χαρτογράφηση της Γυναικείας Υπαίθρου που μας μιλά για τις γυναίκες όσο και αν αγαπητοί μου ξέρουμε καλά ότι η γυναίκα είναι το πλάσμα αυτό που ρίχνει άλλες φορές το περισσότερο φως και άλλες φορές τα περισσότερα σκοτάδια στην ζωή του άντρα – την ζωή μας. Η ρήση αυτή ανήκει στο Μπωντλαίρ αλλά όπως όλα τα λόγια των ποιητών με το φωτοστέφανο του περιθωριακού αγίου ισχύει ανά τους αιώνες
Και κάτι τελευταίο : Ο Τέος Ρόμβος επάξια πρέπει να θεωρηθεί ένας ακόμα μεγάλος μέντορας των ανυπότακτων.

 
nikos_lekkas

Νίκος Λέκκας

Σύντομο Βιογραφικό: Ξαμοληθείτε ανθρωπάρια του κερατά και μαζεύετε το κομ-ΜΟΥΝΙ το γιο σας που τσαμπουκαλεύεται με τους αριστεριστές, δήθεν υπερασπιζόμενος κοινωνικά παθογενείς ομάδες και μπεκρουλιάζει με περιθωριακούς ιδεολόγους και καθοδηγητές πέριξ της κακόφημης συνοικίας των Εξαρχείων υποδυόμενος ρόλο που μόνο στο ποιητικοπεριθωριακό μη- κατεστημένο μπορούν να του χρεώσουν. Τελευταίως δε κατά την περίοδο της λεγόμενης τρομοκρατικής λαγνείας υπερασπίζεται αιμοσταγείς δολοφόνους που σκοπό είχαν τη στρατολόγηση και τη διάδοση των αιματηρών τους διαθέσεων και προς τη νέα γενιά προσπαθώντας είτε να δημιουργήσουν μια γιορτή δήθεν ουμανισμού είτε μια γιορτή όπως ο βιογραφούμενος θέλει να πιστεύει.
Το παρόν ήταν μια κλήση αστικού τηλεφώνου από την αντιτρομοκρατική προς την κηδεμόνα μου, που από τους μπάτσους κρίθηκε ότι μου χρειάζεται – αν και είχα περάσει προ πολλού το έτος ενηλικίωσης- μιας και εκείνη την εποχή νοσηλευόμουν στο μητροπολιτικό θεραπευτήριο ευρύτερα γνωστό και ως METROPOLITAN προς ίαση των βασικών μου ελαττωμάτων: καταθλιπτικός, χασικλής, εκτός εποχής, εγωκεντρικός, αμφιφυλόφιλος, αλκοολικός και πρεζάκι.