Category Archives: ΤΡΥΠΑ NON STOP!

Θεατρική παράσταση «ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΝΕΓΡΟΣ Ο ΤΙΓΡΗΣ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ»

Standard

Η θεατρική παράσταση «ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΝΕΓΡΟΣ Ο ΤΙΓΡΗΣ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ» του Τέου Ρόμβου,  θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα 10 Ιουλίου στις 21:00, στην πρόσφατα ανακαινισμένη πλατεία Αλεξάνδρας.

 

Η διοργάνωση ανήκει στον Ο.Π.Α.Ν. και στον Δήμο Πειραιά και η είσοδος είναι ελεύθερη.

Το ρόλο του Γεώργιου Νέγρου θα ερμηνεύσει ο Δημήτρης Καλαντζής.

Θεατρική απόδοση-Σκηνοθεσία: Πάνος  Κέκας.

Σκηνικά-Κοστούμια: Μιχάλης Σδούγκος.

Μουσική Σύνθεση: Πέτρος  Δουρδουμπάκης, Γρηγόρης Παναγιωτόπουλος.

Αφηγητής:  Παντελής Παπαδόπουλος.

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΙΟΥΛΙΟΥ
10 ΙΟΥΛΙΟΥ: ΠΕΙΡΑΙΑΣ – Καστέλλα (Πλατεία Αλεξάνδρας)
20 ΙΟΥΛΙΟΥ: ΠΑΡΟΣ – Λεύκες (Ανοιχτό Θέατρο)
23 ΙΟΥΛΙΟΥ: ΠΑΠΑΓΟΥ – Κηποθέατρο
25 ΙΟΥΛΙΟΥ: ΞΥΛΟΚΑΣΤΡΟ – Ανοιχτό Θέατρο «Β. Γεωργιάδης»

 ΥΠΟΘΕΣΗ

Ο κεντρικός ήρωας του έργου είναι ένας σκληροτράχηλος πειρατής που μας διηγείται τη ζωή του και τις περιπέτειες του στη θάλασσα. Ο πειρατής Γεώργιος Νέγρος ήταν πρόσωπο υπαρκτό που γεννήθηκε το 1807 στο Βαθύ Σάμου και έδρασε στο Αιγαίο από το 1840 μέχρι το 1851.

Ο ξακουστός πειρατής με το ψευδώνυμο “Τίγρης του Αιγαίου” μας ξεδιπλώνει σε πρώτο πρόσωπο τον πολυτάραχο βίο του. Ρεσάλτα, κουρσέματα, μάχες, φονικά, λάφυρα, καταδιώξεις, κρησφύγετα σ’ ερημονήσια και καθημερινός αγώνας για την επιβίωση.

Το κουβάρι των αναμνήσεων ξετυλίγεται και ο Γεώργιος Νέγρος συλλογιέται, φουρκίζεται, ρεμβάζει, λαχταρά γυναικείες αγκαλιές, νοιώθει τύψεις για το άδικο αίμα που έχει χυθεί, γαληνεύει θυμούμενος την ελευθερία που του προσέδιδε η απεραντοσύνη της θάλασσας και – μέσα από όλα αυτά – ζωντανεύει μπροστά στα μάτια του θεατή όλη τη διαδρομή ενός ανθρώπου που ψάχνει κρυμμένους θησαυρούς και τελικά τους βρίσκει θαμμένους βαθιά μες στην καρδιά του.

 

 

Ο Πάνος Κέκας μιλά για την πειρατική παράσταση

«Γεώργιος Νέγρος – Ο τίγρης του  Αιγαίου» που σαλπάρει ανά την Ελλάδα

«Πρέπει ν’ ακολουθήσουμε την καρδιά μας πέρα από όρια και συμβάσεις»

Από  την Μαρία Κρύου

 

Σ’ ένα κυνήγι ελευθερίας και εμπειριών, εν πλω, μας οδηγεί ο συγγραφέας και ακτιβιστής Τεό Ρόμβος μέσα από το έργο του «Γεώργιος Νέγρος – Ο τίγρης του Αιγαίου». Ο Πάνος Κέκας το δραματοποιεί και δίνει οδηγίες προς ναυτιλομένους.

Panos Kekas

Πάνος Κέκας

Τι συναισθήματα μπορεί να γεννήσει σε έναν ενήλικα μια πειρατική ιστορία σαν αυτή του «Τίγρη του Αιγαίου»;
Ο Γεώργιος Νέγρος ήταν υπαρκτό πρόσωπο. Γεννήθηκε στο Βαθύ της Σάμου το 1807 και έδρασε στο Αιγαίο από το 1840 μέχρι το 1851 οπότε και τον ξεκάνανε οι Έλληνες συμπατριώτες του συνεπικουρούμενοι από ξένες δυνάμεις. Η ζωή του ήταν ένας διαρκής αγώνας επιβίωσης ενάντια σε κάθε μορφή εξουσίας, με όπλα του πανανθρώπινες αξίες όπως ο έρωτας, η φιλία, η αλληλεγγύη, η δικαιοσύνη, η τιμιότητα. Και, ανάμεσα σε όλα αυτά η βία, σε όλες τις μορφές. Σκληρή με τους αδύναμους, όπλο για τους ισχυρούς, διαμορφώνει συνειδήσεις οπλίζει χέρια και καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τον τρόπο ζωής αυτών των ανθρώπων. Παράδειγμα προς μίμηση; Όχι φυσικά, αλλά πως αντιμετωπίζεις τα σημεία των καιρών όταν γύρω σου όλοι σε προδίδουν.

Ένας Ρομπέν των θαλασσών, ένας επαναστάτης με συγκεκριμένες αιτίες που διεκδικούσε την αυτονομία του σ’ ένα κόσμο που άρχιζε σιγά σιγά ν’ αλλάζει είναι ο ήρωας μας. Ο θεατής στο πρόσωπο του Νέγρου, στα πάθη και τα λάθη του, αναγνωρίζει διαχρονικά την ανάγκη όλων μας να υπάρχουμε πέρα από τα πρέπει, τις δεσμεύσεις και τις ομηρίες που μας επιβάλει η σύγχρονη κοινωνία μας. Το περιπετειώδες ταξίδι του, μας φέρνει σε επαφή με τις μύχιες επιθυμίες μας, την ζωή που δεν ζήσαμε, τους έρωτες που προδώσαμε και μας προτρέπει ν’ ακολουθήσουμε την καρδιά μας πέρα από όρια και συμβάσεις. Στην παράσταση σκιαγραφείται ανάγλυφα η ζωή των πειρατών και η γοητεία που ασκούν επάνω μας οι περιπέτειες αυτών των ανθρώπων της θάλασσας και που φαντάζουν στα μάτια μας σαν ένα ταξίδι προς την Ελευθερία.

Μια εκμυστήρευση περιπετειώδους και πολύπαθου βίου εν είδει ημερολογίου καταστρώματος. Μια μυθιστορηματική βιογραφία. Ένας ελεγειακός ύμνος στην ελευθερία, στη θάλασσα, στις γυναίκες. Μέσα από την βίαιη, νοσταλγική, ένδοξη αλλά και μοναχική ζωή του πρωταγωνιστή μας, ο κάθε θεατής μπορεί να αισθανθεί αγωνία, έκπληξη, οργή, ενθουσιασμό, να ταυτιστεί ίσως σε πολλές περιπτώσεις με τον ήρωα μας και στο τέλος να αποχωρήσει από την παράσταση γεμάτος συγκίνηση και με ανεβασμένο ηθικό. Η ζωή του Νέγρου μας μεταφέρει στον τόπο και τον χρόνο μ ένα τρόπο μοναδικό μας μυεί στις βαθύτερες ανάγκες της ανθρώπινης ύπαρξης και μας καλεί να επαναπροσδιορίσουμε τα θέλω και τα όνειρά μας σε μια εποχή που φαίνεται ν άλλαξε δραματικά αλλά δυστυχώς όχι πάντα προς την σωστή κατεύθυνση.

Peiratis Negros

Ο ακτιβιστής συγγραφέας του έργου, Τεό Ρόμβος, έχει εμφυσήσει στον ήρωα του έργου το ελευθεριακό του πνεύμα;
Ο Τέο Ρόμβος ζει στην Σύρο πάνω από 20 χρόνια. Η ζωή του υπήρξε περιπετειώδης και τα βιβλία του αντικατοπτρίζουν σ’ ένα μεγάλο βαθμό τις εμπειρίες, τα βιώματα αλλά και την αδιαπραγμάτευτη θέση του υπέρ της ελευθερίας, της δικαιοσύνης και ενάντια σε κάθε καταπίεση απ όπου κι αν προέρχεται. Ο ήρωας του έργου συγκρούεται πρώτα με τον έξω κόσμο και παράλληλα αρχίζει να συνειδητοποιεί την ματαιότητα αυτής της σύγκρουσης σε μια εποχή που αλλάζει και αρχίζει σιγά-σιγά να τον ξεπερνά. Αργά και σταθερά ο κλοιός των διωκτών του σφίγγει και αυτός πριν οδηγηθεί στον αφανισμό φθάνει σε μια συγκλονιστική κατάθεση ψυχής υπερασπίζοντας για μία τελευταία φορά τους δικούς του ιδεολογικούς κώδικες και αξίες.

«Εγώ ντεμενέδες εις τη ζωή μου δεν έκαμα, δεν έσκυψα ομπρός εις ουδένα και αιστάνομαι ο ευτυχέστερος όλων, ο πιο ελεύθερος όλων. Εμείς οι πειράτες είμεθα άντρες ζωντανοί και παναστάτες. Ομού με το τσούρμο μου ορίζουμε τη ζωή μας και το θάνατό μας. Αυτοί οπού ζούνε εντός της κοινωνίας καρτερούν να γένουνε λεύτεροι, μα δεν γένονται ποτές, διότι ήναι δέσμιοι με σχοινία αόρατα».

Στο «Γεώργιος Νέγρος» είναι λογικό να συνυπάρχουν τα ιστορικά ντοκουμέντα της εποχής (1850 ) μαζί με την προσωπική ιδεολογία του συγγραφέα και όλα αυτά να συνθέτουν την πολυδιάστατη προσωπικότητα του ήρωα του έργου. Όπως αναφέρει και ο ίδιος ο συγγραφέας, μέσα από την επεισοδιακή αφήγηση και την πλούσια σκιαγράφηση του πειρατικού σύμπαντος, προκύπτει αβίαστα ένα αδιαπραγμάτευτο συμπέρασμα που καλό ήταν να γίνει στάση ζωής σε όλους μας. Η προσωπική και η κοινωνική απελευθέρωση μπορεί να είναι τα ζητούμενα αλλά κανείς σαν έλλογο ον δεν δύναται να εξωραΐζει και να εγκωμιάζει τη βία και το έγκλημα.

Vourthoubakis-Kalantzis

Σε ποια νησιά «πιάνει» λιμάνι η παράσταση και πως δημιουργείται η ανθρωπο-γεωγραφία του Αιγαίου;
Η ανθρωπογεωγραφία του Αιγαίου αποτελεί εδώ και αιώνες το απόλυτο μυστήριου του Ελλαδικού χώρου. Νησιά, μικρονήσια, χωριά, πόλεις. Το κοινωνικό-πολιτικό οικοδόμημα της εποχής, οι ξένες δυνάμεις, το οθωμανικό κράτος, το ελληνικό κράτος, οι τοπικές νησιώτικες κοινωνίες. Θάσος, Σάμος, Ικαρία αλλά και με ιδιαίτερη μνεία στο λιμάνι της Σύρου, στην Ερμούπολη, όπου ανακατεύονταν τότε κάθε καρυδιάς καρύδια (έμποροι, κλέφτες, νταβατζήδες, πόρνες κ.ά. ). Ένα ιστορικοκοινωνικό ανάγλυφο διανθισμένο με το τοπικό λεκτικό ιδίωμα του κάθε τόπου. Μέσα από το κείμενο της παράστασης ο θεατής ταξιδεύει νοερά σε χρόνους ηρωικούς και όχι πάντα εξιδανικευμένους, γλιστρά την φαντασία του στον ρου της ιστορίας και ανακαλύπτει ένα ξεχασμένο κόσμο γεμάτο συγκινήσεις και περιπέτειες.

Η παράσταση σε γλώσσα εποχής, αναπλάθει ένα μεγάλο μέρος της αιγαιοπελαγίτικης κοινωνίας  και των πολιτισμικών της στοιχείων. Ναυτικό λεξιλόγιο, πειρατικές επιδρομές, εμπειρίες φυλακής, κατορθώματα, ναυμαχίες, τόποι εκτός νόμου, καλοσχηματισμένοι ήρωες, περιφρόνηση των χωρικών υδάτων (Μικρασία, «Κυκλάδες», ηγεμονία Σάμου ένα πράμα είναι για τον πειρατή ), συγκρούσεις με την εξουσία (ελληνική, οθωμανική ή γαλλική ), πειρατικοί θησαυροί, κλεπταποδόχοι και τοπικιστικές αντιθέσεις, μπλέκουν με τύψεις, θυμοσοφικές παρατηρήσεις και  κοινωνικοπολιτικές παρατηρήσεις.

Negros

Το βιβλίο είναι μια γοητευτική αναγνωστική πρόκληση. Με ποιο τρόπο θα ερεθίσετε  την περιέργεια όσων θεατών δεν είχαν μέχρι τώρα πιάσει στα χέρια τους το κείμενο του Ρόμβου;
Η ανάγνωση ενός βιβλίου είναι πάντα μια υπέροχη διαδικασία γιατί κινητοποιεί την φαντασία και σου δίνει την δυνατότητα να «ταξιδεύεις« νοερά στις θάλασσες των συναισθημάτων. Στην παράσταση μας όμως έχουμε ένα μεγάλο πλεονέκτημα. Ο Γεώργιος Νέγρος εμφανίζεται αυτοπροσώπως από τα βάθη των αιώνων και κατακυριεύει το είναι μας με την βροντερή του φωνή, αλλά και το κλάμα, τον ερωτισμό και τον διαρκή πόθο του για δικαιοσύνη και ελευθερία. Αναπνέει δίπλα μας και ωθεί τις σκέψεις μας πέρα από την απόλαυση της θέασης, σε έντονους προβληματισμούς για την ίδια την ζωή, γι αυτά που δεν προλάβαμε να ζήσουμε, τις φιλοδοξίες και τα όνειρά μας.

Σ’ όλα αυτά θα πρέπει να προσθέσουμε την παρουσία στην σκηνή του συνθέτη Πέτρου Δουρδουμπάκη ο οποίος μαζί με τον καταπληκτικό μουσικό και τραγουδιστή Γρηγόρη Παναγιωτόπουλο παίζουν ζωντανά την μουσική της παράστασης. Το πειρατικό του κάπτεν Νέγρου άρχισε αργά την πορεία του στα θολά νερά της καλλιτεχνικής ζωής του τόπου. Η παράσταση θα παιχθεί φέτος μόνο σε τέσσερα «λιμάνια». Ξεκίνησε από αυτό του Πειραιά στις 10 Ιουλίου και στην συνέχεια 20 Ιουλίου στο Ανοιχτό Θέατρο Λευκών στην Πάρο, 23 Ιουλίου στο Κηποθέατρο Παπάγου και τέλος στις 25 Ιουλίου στο θέατρο «Βασίλης Γεωργιάδης» στο Ξυλόκαστρο. Για του χρόνου και αφού ανακτήσουμε δυνάμεις, θα χαράξουμε ρότα για περισσότερα «λιμάνια» τα οποία ελπίζουμε να μην εξελιχθούν σε …καημούς!

Αθηνόραμα 10/07/2017

 

20 Ιουλ 2017

Από την παράσταση στις Λεύκες Πάρου (απόσπασμα)
Στο ρόλο του Γεώργιου Νέγρου ο Δημήτρης Καλαντζής.

Advertisements

Το όνομά τους είναι Άνθρωπος

Standard

Του Τέου Ρόμβου

Αρχές της άνοιξης του ’76 νοικιάσαμε, πέντε φίλοι μαζί, ένα μεγάλο σπίτι στην οδό Εμμ. Μπενάκη 87α. Ο Νίκος Μπαλής, ο Άγγελος Μαστοράκης, ο Γιώργος Κακουλίδης, η Σοφία Βλάχου, κι εγώ. Το ονομάσαμε, “το κοινόβιο της Μπενάκη”. Λίγo αργότερα ήρθε και η Χαρά Πελεκάνου στην παρέα μας. Περάσαμε μερικούς μήνες άκρως δημιουργικούς και ερωτικούς και με συνεχείς παρακολουθήσεις της Ασφάλειας. Μέχρι και διαμέρισμα είχανε νοικιάσει ακριβώς απέναντι για να μας παρακολουθούν καλύτερα.

Το καλοκαίρι του ίδιας χρονιάς, στις 22 Ιουλίου, με τη συνδρομή των γερμανικών μυστικών υπηρεσιών, συνελήφθη στην πλατεία Συντάγματος ο Ρολφ Πόλε που τον προηγούμενο χρόνο είχε απελευθερωθεί από τις γερμανικές φυλακές μαζί με άλλους τέσσερις κρατούμενους, κατόπιν ανταλλαγής με τον υποψήφιο δήμαρχο του Δυτ. Βερολίνου, χριστιανοδημοκράτη Πέτερ Λόρεντς, που είχε απαχθεί από την οργάνωση «Κίνημα 2 Ιούνη».

Ο Πόλε στην αρχή είχε καταφύγει στην Υεμένη μαζί με τους  συντρόφους του, ενώ αργότερα ήρθε κρυφά στην Ελλάδα. Η γερμανική κυβέρνηση, που είχε δώσει τις πληροφορίες στις ελληνικές αρχές για να τον συλλάβουν, αμέσως μετά τη σύλληψη αξίωσε την έκδοσή του στη Γερμανία.

Από την επόμενη κιόλας ημέρα της σύλληψης του Πόλε, το κοινόβιο της οδού Μπενάκη μετατράπηκε σε  «Επιτροπή για την Απελευθέρωση του Ρολφ Πόλε» και όλοι μας δουλέψαμε τους επόμενους μήνες για να εμποδίσουμε την έκδοσή του στη Γερμανία των λευκών κελιών. Κοντά μας ήρθε σαν τον παφλασμό ενός μεγάλου κύματος ένας κόσμος από τις συνοικίες, νέοι άνθρωποι αγριεμένοι με κάποιες γενικές ελευθεριακές και αναρχικές ιδέες στο μυαλό που δεν είχαν μέχρι τότε ξαναβρεθεί, και αναπτύχθηκε ένα πρωτοφανές κίνημα συντροφικότητας, συμπαράστασης και αλληλεγγύης προς το γερμανό σύντροφο –έτσι νιώθαμε τον Ρολφ- με συγκεντρώσεις και διαδηλώσεις που σφράγισαν όλο εκείνο το καλοκαίρι και την εποχή που ακολούθησε. Ο Νικόλας πέρναγε όλη τη νύχτα στη γραφομηχανή για να γράψει τις προκηρύξεις και ο Μάκης στη μονταζιέρα για να στήσει τις αφίσες.

Ο Σάκης ο καρχαρίας φώναζε: «Αφήστε τα όλα σε μένα! Εγώ, μόνος μου θα τα κάνω όλα!». Η Χαρά, ο Άγγελος, ο Γιώργος, η Σοφίτσα, δεκάδες νέα πρόσωπα, όλοι τους διψασμένοι για προσφορά, να βοηθήσουν, να τρέξουν, να κάνουν αφισοκολλήσεις, να μοιράσουν προκηρύξεις. Σπάνια και πού κάποιος μαγείρευε και τρώγαμε λίγο φαḯ, αλλά πού μυαλό για αυτά. Ο κόσμος ήταν όλη μέρα στους δρόμους.

Λίγες ημέρες μετά άρχισαν και οι πρώτες συλλήψεις και δίκες μελών της «Επιτροπής για την Απελευθέρωση του Ρολφ Πόλε».  Συγκεκριμένα, η Επιτροπή είχε προγραμματίσει για τις 30 Ιουλίου μεγάλη  συγκέντρωση συμπαράστασης στα Προπύλαια με αίτημα να δοθεί άσυλο στον πολιτικά διωκόμενο σύντροφο, αλλά η αστυνομία είχε από νωρίς καταλάβει το χώρο και δεν επέτρεψε την προγραμματισμένη συγκέντρωση ούτε και την πορεία στη συνέχεια. Ο κόσμος εξαγριώθηκε, οι αστυνομικοί άρχισαν να απωθούν τους διαδηλωτές προσπαθώντας να διαλύσουν τη συγκέντρωση και τέλος επιτέθηκαν σε όσους αρνούνταν να αποχωρήσουν. Έτσι άρχισαν βίαια επεισόδια που γενικεύθηκαν και μεταφέρθηκαν αργότερα στα Εξάρχεια όπου και γίνανε κάπου 90 προσαγωγές νεαρών, από τους οποίους οι περισσότεροι ήταν «του χώρου». Ακούσαμε μάλιστα ότι κλήθηκε εσπευσμένα ο καφετζής της πλατείας (επίσημος χαφιές της Ασφάλειας) να πάει στη ΓΑΔΑ για «αναγνώριση» όπου και υπέδειξε περισσότερα από 60 μέλη της Επιτροπής σαν συμμετέχοντες στα επεισόδια. Την επομένη οδηγήθηκαν στο αυτόφωρο, η δίκη όμως,  μετά από αίτημα των δικηγόρων της Επιτροπής, αναβλήθηκε.

Στο σπίτι της Μπενάκη γίνονταν πλέον καθημερινές συναντήσεις όπου οργανώνονταν οι πολιτικές δράσεις μας. Οι άθλιες φυλλάδες άρχισαν να γράφουν για Μολούκους τρομοκράτες που έρχονταν οπλισμένοι στο κοινόβιο της Μπενάκη για να πάρουν μέρος στην απελευθέρωση του Πόλε.

Η δίκη κράτησε όλο το καλοκαίρι και συνοδευόταν πλέον από καθημερινές πορείες  συμπαράστασης στο κέντρο της Αθήνας από την πλευρά της Επιτροπής,  που συχνά κατέληγαν σε συγκρούσεις με τις δυνάμεις καταστολής και σε συλλήψεις μελών της Επιτροπής. Εγώ περνούσα την ημέρα μου όλη στη δίκη που γινόταν στις γυναικείες φυλακές του Κορυδαλλού παρέα με τον Ρολφ Πόλε του οποίου ήμουν ο διερμηνέας. Τον Πόλε τον γνώριζα από την εποχή που, σπουδαστής ακόμα στο πανεπιστήμιο του Μονάχου, τέλη της δεκαετίας ’60, εργαζόταν εθελοντικά σαν νομικός σύμβουλος της Εξωκοινοβουλευτικής Αντιπολίτευσης. Την εποχή εκείνη το φοιτητικό κίνημα πρωτοστατούσε στους κοινωνικούς αγώνες σε Ευρώπη και Αμερική και με την ιδιότητα του νομικού συμβούλου ο Ρολφ είχε βοηθήσει άπειρους νέους που διώκονταν δικαστικά από την εξουσία. Σε όλη τη διάρκεια της δίκης ο Πόλε παρέμενε απόλυτα ψύχραιμος, ένας γλυκός άνθρωπος αφιερωμένος στις ιδέες, αλτρουιστής και ελευθεριακός μέχρι το μεδούλι. Του μετέφερα καθημερινά την ατμόσφαιρα αλληλεγγύης και συμπαράστασης από τον έξω κόσμο και ένιωθε βαθειά ευγνωμοσύνη.

Στο κοινόβιο της Μπενάκη, ο Νίκος, η Σοφίτσα, ο Άγγελος, η Χαρά, ο Γιώργος, ο Κυριάκος, η Φιλιώ, ο Χρήστος, ο Βασίλης, όλη η παρέα των αγαπημένων ανθρώπων που ήταν και η ψυχή της «Επιτροπής για την Απελευθέρωση του Ρολφ Πόλε», συνέχιζαν τη δουλειά. Καθημερινές συναντήσεις στο σπίτι, αργότερα τα απογεύματα διαδηλώσεις ή πορείες στο κέντρο, μάζεμα υπογραφών  στο Πανεπιστήμιο και στο Πολυτεχνείο, κόλλημα αφισών, μοίρασμα προκηρύξεων, και στο σπίτι συντονισμός της νομικής υπεράσπισης και ξανά κουβέντες, κουβέντες ατέλειωτες…

Στις 18 του Αυγούστου είχαμε και νέα δίκη 12 μελών της Επιτροπής που είχαν συλληφθεί το προηγούμενο βράδυ με τις συνήθεις κατηγορίες, απείθεια κατά της αρχής, παρακώλυση συγκοινωνιών, έργω εξύβριση, φθορές ξένης περιουσίας κλπ. η οποία πήρε επίσης αναβολή.

Από τη δίκη του ο Ρολφ Πόλε δεν περίμενε  πολλά. Γνώριζε ότι οι πολιτικές πιέσεις προς τη Δεξιά και άκρως συντηρητική κυβέρνηση του Καραμανλή ήταν ασφυκτικές από την Ομοσπονδιακή Γερμανία. Κι όταν τον Σεπτέμβριο του 1976, έφτασε η ώρα της απολογίας του ο Ρολφ απήγγειλε στο δικαστήριο τους στίχους ενός τραγουδιού του γερμανικού ροκ συγκροτήματος «Ton, Steine, Scherben» (1971) με τίτλο «Το όνομά μου είναι Άνθρωπος» και μας συγκλόνισε:

Έχω πολλούς πατέρες κι έχω πολλές μητέρες

και έχω πολλές αδελφές κι έχω πολλά αδέλφια

Ο πατέρας μου είναι μαύρος κι η μάνα μου κίτρινη

τα αδέλφια μου είναι κόκκινα κι οι αδελφές μου ανοιχτόχρωμες.

Κι είμαι πάνω από δέκα χιλιάδων χρόνων,

και το όνομά μου είναι Άνθρωπος!

Και ζω απ’ το φως και ζω απ’ την αγάπη

Και ζω απ’ τον αέρα και ζω απ’ το ψωμί

Κι έχω δυο μάτια κι όλα μπορώ να τα δω

Κι έχω δυο αυτιά κι όλα μπορώ να τα καταλάβω.

Κι έχουμε έναν εχθρό, που μας στερεί τη μέρα

Ζει απ’ τη δική μας τη δουλειά

Και ζει απ’ τη δύναμή μας

Κι έχει δυο μάτια και δεν θέλει να δει

Κι έχει δυο αφτιά, κι όμως δεν θέλει να καταλάβει.

Κι είναι πάνω από δέκα χιλιάδων χρόνων

Κι έχει πολλά ονόματα.

Και ξέρω, θα αγωνιστούμε

Και ξέρω, θα νικήσουμε

Και ξέρω, θα ζήσουμε

Και θ’ αγαπηθούμε

Κι ο πλανήτης Γη

Σ’ όλους μας θ’ ανήκει

Κι ο καθένας θα έχει αυτό που χρειάζεται

Και δεν θα πάρει πια δέκα χιλιάδες χρόνια

Γιατί έφτασε η ώρα.

Την επόμενη ημέρα στο Εφετείο ανακοινώθηκε η απόφαση του δικαστηρίου, που απέρριπτε το γερμανικό αίτημα για επιστροφή του Ρολφ Πόλε στα περιβόητα «λευκά κελιά» όπου το 1974 είχε πεθάνει ο Χόλγκερ Μάιντζ και 2 μήνες πριν η Ουλρίκε Μάινχοφ. Η απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου υπήρξε μια μεγάλη νίκη για εμάς όλους, έτσι το νιώσαμε. Αναγνώριζε πως τα αδικήματα για τα οποία κατηγορούνταν ο Πόλε είχαν πολιτικό χαρακτήρα και τρεις από τους πέντε δικαστές του Εφετείου με την απόφαση αυτή αντιτάχθηκαν στην έκδοσή του στις γερμανικές αρχές.

Αρχές του Σεπτέμβρη επαναλήφθηκε η δίκη όσων είχαν συλληφθεί στις τελευταίες εκδηλώσεις συμπαράστασης στον Πόλε και αφέθηκαν όλοι ελεύθεροι, άλλοι με  αναστολή κι άλλοι με αθώωση. Όμως, λίγες ημέρες μετά, ο εισαγγελέας άσκησε έφεση στην απόφαση του Εφετείου για τον Πόλε και η συζήτηση για το θέμα παραπέμφθηκε στον Άρειο Πάγο. Στους δρόμους της Αθήνας  γίνονταν καθημερινά, πορείες, ταραχές και συλλήψεις, ενώ ο  Άρειος Πάγος αποφάσισε τελικά την έκδοσή του και την 1η Οκτώβρη, δύο μέρες πριν από τις γερμανικές εκλογές του Οκτώβρη 1976, ο Πόλε παραδόθηκε στους Γερμανούς αστυνομικούς. Όλη η ιστορία φαινόταν στημένη, ακόμη και ο αστικός τύπος έγραφε για το πολιτικό δώρο του Κωνσταντίνου Καραμανλή προς τον Χέλμουτ Σμιτ, που κέρδισε τελικώς τις εκλογές, και για  πιθανά πολιτικά ανταλλάγματα.

Όμως για όλους εμάς υπήρξε μια μεγάλη εμπειρία, γιατί καταλάβαμε πως παρεμβαίνοντας κινηματικά μπορούμε να αλλάξουμε λίγο ή και πολύ τον ρου της ιστορίας. Κι όπως έχει γράψει ο αγαπημένος φίλος Μιχάλης Πρωτοψάλτης: «Οι κινητοποιήσεις αυτές, παρά την τελική ατυχή τους έκβαση, υπήρξαν πολύτιμες για το αναρχικό κίνημα αφού για πρώτη φορά ήλθαν σε επαφή με την πραγματική πολιτική, αλλά και με τη ρεπλίκα της πολιτικής που τότε ήταν τα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων, όπως σήμερα είναι τα δελτία ειδήσεων των καναλιών. Κι όπως και να ‘χει, η υπόθεση Πόλε επιβεβαίωσε την πολιτική συγκρότηση του νεαρού αναρχικού κινήματος, τη δυνατότητά του να αναδεικνύει ζητήματα και να δημιουργεί γεγονότα».

Ο Πόλε μετά την έκτιση της ποινής του στη Γερμανία επέστρεψε το 1984 στην Ελλάδα, παντρεύτηκε την Κατερίνα Ιατροπούλου που υπήρξε μέλος της  «Επιτροπής για την Απελευθέρωση του Ρολφ Πόλε» και μία από τις δικηγόρος του στο Εφετείο, και έμεινε στην Ελλάδα. Το 2002 κυκλοφόρησε το βιβλίο του «Το όνομά μου είναι άνθρωπος» όπου μιλάει εφ’ όλης της ύλης για τη ζωή και τα πιστεύω του.

Την επόμενη χρονιά, τον Οκτώβρη του 1977, οι κατασταλτικοί μηχανισμοί του κράτους, ποινικοποιώντας την ελευθερία του λόγου ξεκίνησαν πογκρόμ διώξεων, συλλαμβάνοντας και προφυλακίζοντας όλους τους εκδότες των αναρχικών περιοδικών της εποχής: το Νίκο Μπαλή, τον Κυριάκο Βασιλειάδη, τον Ηρώδη Μπακογιάννη, το Μιχάλη Πρωτοψάλτη και μαζί το Νικόλα Άσιμο για τα τραγούδια του καθώς και τους τροτσκιστές Γιάννη Φελέκη και Πέτρο Λινάρδο Ριλμόν, που εξέδιδαν μια τροτσκιστική εφημερίδα. Τους απέδωσαν την ηθική αυτουργία στα επεισόδια που είχαν γίνει στην Αθήνα μετά τον ομαδικό θάνατο των τελευταίων μελών της RAF, Αντρέα Μπάαντερ, Γκούντρουν Έσλιν και Γιαν Καρλ Ράσπε στα λευκά κελιά του Στάμχάιμ, ενώ απέλασαν τη γερμανίδα Σουζάνα Μπάουσινγκερ που ζούσε στην Αθήνα και είχε φυλακιστεί στη διάρκεια της χούντας για την αντιδικτατορική της δράση. Τρία χρόνια αργότερα έμελλε να συλληφθεί και ο Λεωνίδας Χρηστάκης για το Ιδεοδρόμιο και την τρομοκρατική του πέννα ως αυτουργός της τρομοκρατίας…

Κι όλους αυτούς τους αγαπημένους, φίλους που το όνομά τους είναι Άνθρωπος, με τη βαθύτερη σημασία της λέξης, προσπάθησα απόψε να τους φέρω εδώ κοντά σας για να τους μάθετε κι εσείς και να πορεύεστε πιο πλούσιοι και πιο έμπειροι…

 

«Αναδρομή στην ιστορία των Εξαρχείων»
Στα πλαίσια των εκδηλώσεων για τα δέκα χρόνια του χώρου, ο Ελεύθερος Κοινωνικός Χώρος Nosotros διοργάνωσε στις 14 Απριλίου 2916 εκδήλωση – συζήτηση με θέμα: Αναδρομή στην ιστορία των Εξαρχείων, με ομιλητές τους:
Τέο Ρόμβο, Περικλή Κοροβέση, Επαμεινώνδα Σκυφτούλη και Γιάννη Ραουζαίο.
Η συζήτηση έγινε στα πλαίσια των εκδηλώσεων για τα 10 χρόνια του Nosotros, ως ένας δημόσιος χώρος – χώρος ελευθερίας, πολιτισμικής έκφρασης και διαλόγου.

Μια ακόμα πλευρά του Τέου Ρόμβου

Standard

Από τον Νίκο Λέκκα
Αγαπητοί μου σύντροφοι, καλημέρα.

Ανήμερα του αγίου Βαλεντίνου, προστάτη των ερωτευμένων, αντί να κάθομαι να κλαίω την μοίρα μου, και την μοναξιά μου, δηλαδή κυρίως την μοναξιά χωρίς κτητικό όλων των ανθρώπων που ακουμπιούνται αλλά δεν αγγίζονται, αντί να θρηνώ για χαμένους έρωτες, είπα να καταπιαστώ με ερωτικά βιβλία στις παραμέτρους.
Το έχω δηλώσει αγαπητοί μου ότι υποκλίνομαι στην μαεστρία της γραφής του Τέου Ρόμβου, ενός ταλέντου που ευτυχώς για μας, το κοινό του, δεν βιάστηκε να καεί και παραμένει μάχιμος ως και σήμερα, παρότι ο καιρός που διανύουμε θεωρείται αντιεμπορικός.
Αλλά για σταθείτε, σύντροφοι, αντιεμπορικός ένας άνθρωπος που χωρίς καμιά διαφήμιση από τα ΜΜΕ, έχει φτάσει να κάνει στα περισσότερα έργα του από δύο έως τέσσερις εκδόσεις… Και πόσοι πραγματικά βιβλιόφιλοι υπάρχουν στην Ελλάδα; Φυσικά, αγαπητοί μου σύντροφοι, δεν κατατάσσω στην κατηγορία των βιβλιόφιλων τους καθ’ όλα συμπαθητικούς αλλά ανίδεους μεροκαματιάρηδες (στην κατηγορία αυτή υπερτερούν γυναίκες με βαμμένα νύχια και χοντρά καλτσόν) που διαβάζουν μέσα στα ΜΜΜ ελληνική και παγκόσμια λογοτεχνία, κυριών κυρίως και λιγότερο κυρίων, που εκδίδουν σχεδόν κατά κόρον εκδότες τύπου Ψυχογιός και παρεμφερείς εκδοτικοί οίκοι.
Ο Τέος Ρόμβος, ως ελεύθερος συγγραφέας, προτίμησε στις πρώτες εκδόσεις των έργων του μικρούς εκδοτικούς οίκους, φιλικούς προς το λογοτεχνικό περιθώριο, αν και οι περισσότεροι – σχεδόν όλοι πλέον- ανήκουν στην ιστορία. Ενδεικτικά αναφέρω τις εκδόσεις: Στύγα (για το Βορρά και το Νότο), Χάος και Κουλτούρα (για το Κείμενο Πάθος), Ηλέκτρα (για τον Πλωτίνο Ροδοκανάκη)…και το θρυλικό βιβλίο «Τρία φεγγάρια στην Πλατεία» από τις δικές του εκδόσεις «Ο Σκύλος Που Κλαίει»…μέχρι το τελευταίο του βιβλίο, ένα ακατάτακτο ως προς το είδος, για τον Γεώργιο Νέγρο τον πειρατή του Αιγαίου από τις εκδόσεις Πανοπτικόν (αυτές είναι εκδόσεις του σήμερα, που εύχομαι όσο το δυνατόν αργότερα να γίνουν και αυτές ιστορικές)
Εκτός από την πεζογραφία ο Τέος Ρόμβος εμφανίστηκε ανά τακτά χρονικά διαστήματα και ως μεταφραστής αλλά και ως αρθρογράφος σε εφημερίδες και περιοδικά, από την παλιά Ελευθεροτυπία έως το ξακουστό Ιδεοδρόμιο, με δοκίμια (κατά την γνώμη μου πάντα) εξαιρετικού ενδιαφέροντος και εύγλωττη γραφή, με μοναδική ευαισθησία και με νηφάλια κρίση.
Πέριξ του 2005, ο συγγραφεύς μαζεύει 19 δοκίμια (άλλα δημοσιευμένα άλλα όχι) και τα εκδίδει ως σώμα σ’ ένα τόμο με τίτλο «Κρυφά Ταξίδια» από τις εκδόσεις του γνωστού στον αναρχικό χώρο, και όχι μόνον, Μιχάλη Πρωτοψάλτη «Βιβλιοπέλαγος».
Θα ξεκινήσω από τον τίτλο «Κρυφά Ταξίδια». Τι εννοεί ο Ποιητής, από την πλευρά του αλήτη; Γιατί αγαπητοί μου, μεταξύ Ποιητή και αλήτη, γοητευτείτε από τις ευαίσθητες ονειροπολήσεις του ποιητή καθώς επίσης από τις αυτογνωσιακές περιπλανήσεις του αλήτη. Και γιατί κρυφά; Ένα πράγμα σαν μαστούρα. Για να μην παρεξηγηθώ θέτω τον όρο απ’ τα γεννοφάσκια του, δηλαδή φιλήδονος – ηδονιστικός…
Ο ίδιος αναφέρει ότι τα ταξίδια τα γράφει ο ίδιος ως ταξίδι συγκινησιακής αυτογνωσίας. Ο συγγραφέας αφουγκράζεται τους εξωτερικούς παράγοντες, όπως τόπους, σε ένα φλας μπακ μνήμης έχοντας ακονίσει στο έπακρο την παρατηρητικότητα που έχει μετουσιωθεί σε ταλέντο. Αυτά μας τα χαρίζει ως δίδαγμα για την προϋπόθεση της γραφής στα δοκίμια : Πρώτη Ύλη, εδώ πρέπει να επικαλεστούμε την μούσα Σιωπή… Πώς γράφονται τα μυθιστορήματα και δεν εκδίδονται όπου κάποια από αυτά φέρνουν εν δυνάμει τον μοντερνισμό, τον κλασικισμό, το ανατρεπτικό στοιχείο και οι εκδότες κάνουν το κορόιδο, το Βιβλίο, Ο αγαπημένος μου συγγραφέας (αξίζει να σημειωθεί εδώ ότι πρόκειται για τον Γερμανό Γιοργκ Φάουζερ), οι Κακοί Αμερικάνοι (το πλήρες κείμενο από τον τόμο των μεταφράσεων του ομότιτλου βιβλίο σε δική του μετάφραση των εκδόσεων Χάος και Κουλτούρα. Προσωπικά οφείλω να ομολογήσω ότι ο μόνος συγγραφέας που ήξερα από τους ανθολογούμενους ήταν ο Μπουκόφσκι. Καταπληκτική βρήκα την περίπτωση της ποιήτριας Λίντα Κίνγκ), τα Επικίνδυνα κείμενα, για τους λογοτέχνες που από την Κυρίαρχη τάξη, και εν τέλει αγαπητοί μου σύντροφοι από την εξουσία, λόγω περιεχομένου λογοκρίθηκαν. (Εδώ σας υπενθυμίζω ότι έχουν κοπεί αριστουργήματα παγκόσμιας εμβέλειας ως προσβλητικά προς τα κοινώς παραδεχτά πιστεύω είτε ως επαναστατικά, είτε επειδή φτύνουν το τρίπτυχο Πατρίς – θρησκεία – οικογένεια). Αυτογνωσία για το φετίχ της καψούρας, και τέλος αγαπητοί μου σας αφήνω το κορυφαίο σύμφωνα με τις εμμονές μου το Τέλος στην Αγωνία για τους αυτόχειρες και τους αυτοκαταστροφικούς συγγραφείς. Εδώ αγαπητοί μου συμπεριλαμβάνονται οι αγαπημένοι μου ποιητές (κυρίως) αλλά και πεζογράφοι που μεσοπολέμου και της μεταπολιτευτικής γενιάς. Κάποτε από τους Έλληνες είχα φάει κόλλημα με τον Ναπολέοντα Λαπαθιώτη και την Κατερίνα Γώγου. Όσο για τους ξένους υπερήφανα σας αναφέρω την οδύσσεια με το ποτό του Τζακ Λόντον που βιβλία του κυκλοφορούν και από αυτές τις εκδόσεις. Το ένα μάλιστα αναφέρεται στον Αλκοολισμό από το πρώτο ποτήρι. Όλη η πορεία. Σωστά σκέπτεστε, αγαπητοί μου, ο γράφων το άρθρο αυτό έχει θέμα με τις εξαρτήσεις και το άλλο για τις αλητείες…
Καιρός όμως σύντροφοί μου να δούμε και τα ρεαλιστικά ταξίδια, μην είμαστε και τόσο βαθυστόχαστοι, σ’ αυτά ανήκουν τα δοκίμια στο Δρόμο, ο Ταξιδευτής όπου ο ποιητής αναφέρεται στους ταξιδιώτες της λογοτεχνίας. Εδώ υποκλίνομαι : η σοφία και η μαστούρα των δρόμων. Όλα είναι δρόμος λέει και ο Νίκος Νικολαΐδης στην γνωστή ταινία του με πρωταγωνιστή τον Γιάννη Αγγελάκα, τη Μέρα που Πέθανα για το ηλίθιο αν και εξυπηρετικό κατασκεύασμα, το αυτοκίνητο, και τις σκοτούρες τις ουσιαστικές που έχει.
Το Χλομό πρόσωπο και ο Αυτοβιογραφούμενος είναι δύο αυτοβιογραφικά δοκίμια αυτοκριτικής και αυτοανασυγκρότητης .
Βέβαια δεν θα μπορούσε ο Τέος Ρόμβος να μην έχει συμπεριλάβει και τις γυναίκες στο ίδιο βήμα με τις επαναστατικές απόπειρες. Η Φωνή της αλήθειας και το Ξενοδοχείο της Λίλλης είναι δυο δοκίμια για το γαλλικό Μάη που τόσο καίρια σκόρπισε το φως στην Ευρώπη και στην Ελλάδα ήρθε καθυστερημένα μεν το 1974 με το μεγάλο Αναρχικό Πανηγύρι των Εξαρχείων. Όσο για την Αφροδίτη των Κήπων και τη Χαρτογράφηση της Γυναικείας Υπαίθρου που μας μιλά για τις γυναίκες όσο και αν αγαπητοί μου ξέρουμε καλά ότι η γυναίκα είναι το πλάσμα αυτό που ρίχνει άλλες φορές το περισσότερο φως και άλλες φορές τα περισσότερα σκοτάδια στην ζωή του άντρα – την ζωή μας. Η ρήση αυτή ανήκει στο Μπωντλαίρ αλλά όπως όλα τα λόγια των ποιητών με το φωτοστέφανο του περιθωριακού αγίου ισχύει ανά τους αιώνες
Και κάτι τελευταίο : Ο Τέος Ρόμβος επάξια πρέπει να θεωρηθεί ένας ακόμα μεγάλος μέντορας των ανυπότακτων.

 
nikos_lekkas

Νίκος Λέκκας

Σύντομο Βιογραφικό: Ξαμοληθείτε ανθρωπάρια του κερατά και μαζεύετε το κομ-ΜΟΥΝΙ το γιο σας που τσαμπουκαλεύεται με τους αριστεριστές, δήθεν υπερασπιζόμενος κοινωνικά παθογενείς ομάδες και μπεκρουλιάζει με περιθωριακούς ιδεολόγους και καθοδηγητές πέριξ της κακόφημης συνοικίας των Εξαρχείων υποδυόμενος ρόλο που μόνο στο ποιητικοπεριθωριακό μη- κατεστημένο μπορούν να του χρεώσουν. Τελευταίως δε κατά την περίοδο της λεγόμενης τρομοκρατικής λαγνείας υπερασπίζεται αιμοσταγείς δολοφόνους που σκοπό είχαν τη στρατολόγηση και τη διάδοση των αιματηρών τους διαθέσεων και προς τη νέα γενιά προσπαθώντας είτε να δημιουργήσουν μια γιορτή δήθεν ουμανισμού είτε μια γιορτή όπως ο βιογραφούμενος θέλει να πιστεύει.
Το παρόν ήταν μια κλήση αστικού τηλεφώνου από την αντιτρομοκρατική προς την κηδεμόνα μου, που από τους μπάτσους κρίθηκε ότι μου χρειάζεται – αν και είχα περάσει προ πολλού το έτος ενηλικίωσης- μιας και εκείνη την εποχή νοσηλευόμουν στο μητροπολιτικό θεραπευτήριο ευρύτερα γνωστό και ως METROPOLITAN προς ίαση των βασικών μου ελαττωμάτων: καταθλιπτικός, χασικλής, εκτός εποχής, εγωκεντρικός, αμφιφυλόφιλος, αλκοολικός και πρεζάκι.

Πανελλαδικό Φόρουμ για την Κάνναβη

Standard

Πανελλαδικό Φόρουμ για την Κάνναβη

5-6 Νοεμβρίου 2016

Νομική Σχολή Αθηνών

Αμφιθέατρο 10, είσοδος από Μασσαλίας

 

Οι διεθνείς εξελίξεις είναι καταιγιστικές σε ότι αφορά τη νομιμοποίηση της Κάνναβης για ιατρικούς και ευφορικούς σκοπούς στην Ευρώπη και τον υπόλοιπο κόσμο. Πολλές χώρες ήδη εφαρμόζουν διαφορετικά μοντέλα νομιμοποίησης από τα οποία μπορούμε να βγάλουμε πολλά χρήσιμα συμπεράσματα. Είναι καιρός και στην Ελλάδα να ανοίξει πιο σοβαρά ο κοινωνικός διάλογος για ένα βέλτιστο μοντέλο νόμιμης ρύθμισης που θα μπορούσε να εφαρμοστεί στην χώρα μας, λαμβάνοντας υπόψη τις διεθνείς καλές πρακτικές, αλλά και την τοπική κουλτούρα και νοοτροπία.

 

Ένα μοντέλο που θα κόψει τη ροή εσόδων και θα αποδυναμώσει το οργανωμένο έγκλημα, θα βοηθήσει τους χρήστες να απεξαρτηθούν από την μαφία, θα προστατεύσει την δημόσια υγεία και την κοινωνία από κακής ποιότητας κάνναβη και προβληματική χρήση/ κατάχρηση από ενηλίκους και ανηλίκους, ενώ θα ενισχύσει δομές πρόληψης και θεραπείας, θα δημιουργήσει πολλές θέσεις εργασίας και θα ωφελήσει πολλούς κλάδους της οικονομίας.

 

Για τον σκοπό αυτό η ομάδα που διοργανώνει από το 2005 το Αντιαπαγορευτικό Φεστιβάλ- Γιορτή της Κάνναβης, σας προσκαλεί στο πρώτο Πανελλαδικό Φόρουμ για την Κάνναβη που θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 5 και την Κυριακή 6 Νοεμβρίου 2016 στη Νομική Σχολή Αθήνας.

 

Πρόγραμμα:

 

ΣΑΒΒΑΤΟ 5 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ (15.00 – 22.30)

15.00 – 17.30: Θεσμικά πλαίσια και διαφορετικά μοντέλα νόμιμης ρύθμισης της Κάνναβης.

Ομιλητές: Χρύσα Βουτσινά (δικηγόρος), Λίνα Καρανασοπούλου (δικηγόρος), Ηλιόσποροι.

Βίντεο παρεμβάσεις: Derrick Bergman (VOC, Ολλανδία), Mike Trace (IDPC, Αγγλία), Paul Stanford (ΗΠΑ), εκπρόσωποι των Social Club 18-20 (Jordi) και Hemprat (Raul) (Βαρκελώνη, Ισπανία).

Συντονίζει η Ιωάννα Σωτήρχου (δημοσιογράφος).

 

17.30 – 20.00: Κάνναβη και πολιτισμός.

Ομιλητές: Κώστας Φέρρης (σκηνοθέτης), Δάφνη Χρονοπούλου (συγγραφέας), Μέλανδρος Γκανάς (Εκδόσεις του Κάμπου), Λιάκος Μπουρνόβας (συγγραφέας).

Βίντεο παρεμβάσεις: Δημήτρης Πουλικάκος (μουσικός) και Θέκλα Τσελέπη (ραδιοφωνικός παραγωγός), Martin Steldinger (Hanf Museum, Βερολίνο, Γερμανία).

Συντονίζει και παρεμβαίνει ο Χριστόφορος Κάσδαλης (δημοσιογράφος).

 

20.00 – 22.30: Κάνναβη και ακτιβισμός.

Ομιλητές: Κοινωνική Λέσχη Κάνναβης ΘεσσαλονίκηςΧρήστος ΡιγανάςΚενό Δίκτυο, Ηλιόσποροι, Πέτρος Ευδόκας (Σύλλογος Φίλοι της Κάνναβης, Κύπρος).

Βίντεο παρεμβάσεις: Κώστας Σκλιάμης (Legalit, Παν. Άμστερνταμ), Dana Beal (Cures not wars- GMM, ΗΠΑ),Steffen Geyer (Hanf Parade, Βερολίνο, Γερμανία).

 

ΚΥΡΙΑΚΗ 6 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ (15.00 – 22.30)

15.00 – 17.30: Ιατρική και θεραπευτική χρήση της Κάνναβης από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα.

Ομιλητές: Θανάσης Αποστόλου (Diogenis Drug Policy Dialogue), Γιώργης Οικονομόπουλος (Ιατρός- ΕΛΕΥΣΥΝΑ),Σύρος Κωνσταντίνος (Ασθενείς υπέρ της χρήσης φαρμακευτικής Κάνναβης), Jackie Poitras (MAMAKA- Μαμάδες για την Κάνναβη).

Βίντεο παρεμβάσεις: Rick Simpson (Καναδάς), Βαγγέλης Μήτσης (EKATI medical club, Βαρκελώνη, Ισπανία).

 

17.30 – 20.00: Καλλιέργεια και αυτοπαραγωγή.

Ομιλητές: Δημήτρης Γερονίκος (γεωπόνος), Skalamata GrowterpenesTheseedbank.gr, πυρήνας forumgr420.info.

Βίντεο παρεμβάσεις: Albert από UndergrowTV (Ισπανία).

 

20.00 – 21.15: Ένα βέλτιστο μοντέλο ρύθμισης της Κάνναβης για ιατρική και ευφορική χρήση στην Ελλάδα.Συντονισμός Ηλιόσποροι, ΕΛΕΥΣΥΝΑ. Βίντεο παρέμβαση: Κώστας Σκλιάμης (Legalit, Παν. Άμστερνταμ).

 

21.15 – 22.30: Τα επόμενα βήματα του κινήματος, δικτύωση, προβολή και διεκδίκηση. Συντονισμός συζήτησης Ηλιόσποροι, Κενό Δίκτυο, ΕΛΕΥΣΥΝΑ.

 

Στόχος του Φόρουμ είναι αφενός η ενημέρωση της κοινής γνώμης για τα οφέλη της αντιαπαγορευτικής προσέγγισης και τα θετικά αποτελέσματα από τις νομοθετικές πρωτοβουλίες του εξωτερικού, και αφετέρου η ενίσχυση της ορατότητας, της προβολής και της αποτελεσματικότητας του κινήματος για τη νομιμοποίηση της Κάνναβης, η ζύμωση και η αναζήτηση κοινού βηματισμού και διεκδικήσεων.

Το αντιαπαγορευτικό κίνημα μετράει περισσότερα από 30 χρόνια διεκδικήσεων στην Ελλάδα και το Φόρουμ για την Κάνναβη θα είναι μια ευκαιρία να ενισχύσουμε την δικτύωση και την επαφή ανάμεσα σε ανθρώπους και πρωτοβουλίες που έχουν σαν κοινό στόχο όλα αυτά τα χρόνια την αναζήτηση ενός βιώσιμου μοντέλου νόμιμης ρύθμισης της Κάνναβης.

Προσκαλούμε ομάδες, συλλογικότητες, φορείς και άτομα που ασχολούνται με το ζήτημα της μεταρρύθμισης των πολιτικών για τις ουσίες και τη νομιμοποίηση της Κάνναβης, να συμμετέχουν κατά τη διάρκεια του Φόρουμ. Επιδιώκουμε την ψύχραιμη και πολιτισμένη πολυφωνία, τον δημιουργικό διάλογο και την τεκμηριωμένη ανταλλαγή επιχειρημάτων.

Η αλήθεια είναι η καλύτερη πρόληψη και ο πιο ενδεδειγμένος τρόπος για να σπάσουμε την προκατάληψη, τα ταμπού και τον φόβο. Η απαγόρευση της κάνναβης στηρίχθηκε στην παραπληροφόρηση και σε αντιεπιστημονικές ιδεοληψίες. Οργανώνουμε μια συλλογική διεκδίκηση και μια τεκμηριωμένη απάντηση στην προπαγάνδα δαιμονοποίησης της κάνναβης. Δεν διαφημίζουμε την χρήση, προτείνουμε όμως μια δίκαιη, ανθρώπινη, κοινωνικά ευαισθητοποιημένη και υπεύθυνη στάση απέναντι στον κοινωνικό ρατσισμό, το στίγμα, την εκμετάλλευση και την επιβεβλημένη παρανομία χιλιάδων συνανθρώπων μας.

Διάβασε περισσότερα για την Κάνναβη και την αντιαπαγορευτική προσέγγιση που προτείνουν οι επιστήμονες και οι ακτιβιστές: http://iliosporoi.net/2013-03-08-18-19-57

Facebook event: https://www.facebook.com/events/1804354036517218/

Διοργάνωση:

Ηλιόσποροι, δίκτυο για την κοινωνική και πολιτική οικολογία, www.iliosporoi.net

Ελευθεριακός Σύνδεσμος Απεξάρτησης (ΕΛΕΥΣΥΝΑ), http://elefsyna.org/

Κενό Δίκτυο, http://voidnetwork.gr/

 

Υποστηρίζουν:

Σύλλογος Ασθενείς υπέρ της χρήσης φαρμακευτικής Κάνναβης

Σύλλογος ΜΑΜΑΚΑ- Μαμάδες για την Κάνναβη

Κοινωνική Λέσχη Κάνναβης Θεσσαλονίκης

gr420.info

EKATI Medical Club

Medical Mediterranean Genetics

Legalit.gr

Theseedbank.gr

Canabiseeds.com

Hempoilshop.gr

περιοδικό Sputnik

 

Αντιαπαγορευτικό Φεστιβάλ – Γιορτή Κάνναβης: http://legaliseprotestival.blogspot.gr/

Συμμαχία Αλλάξτε πολιτική για τα “ναρκωτικά”: https://www.facebook.com/legaliseprotestival/

 

10 Χρόνια NOSOTROS

Standard

Mε αφορμή τα δέκα χρόνια της λειτουργίας του, το Nosotros διοργανώνει σειρά εκδηλώσεων, τον μήνα Απρίλη.
Μέρος των εσόδων θα διατεθεί για την οικονομική υποστήριξη αυτοοργανωμένων δομών αλληλεγγύης στους πρόσφυγες.

Παρασκευή 1/4 :

20.00

2005 : Τι εξέφρασε η δημιουργία του ΕΚΧ Nosotros
2016 : Η εξαρχής επαναδημιουργία του δημόσιου χώρου
Παρεμβάσεις της συλλογικότητας του Nosotros

Σάββατο 2/4 :

Step It Out Of Babylon
Dub – Steppa – Roots – Reggae – Jungle – Drum ‘n’ Bass

Supported by : Natural Reaction

Κυρ. 3/4 :

» La Educación Prohibida » – Τα ελεύθερα μαθήματα του Nosotros σας καλούν στην προβολή του ανεξάρτητου ντοκιμαντέρ «Η απαγορευμένη εκπαίδευση» στις 19.00
Η κολλεκτίβα «Eat the Rich» μαγειρεύει σε νιγηριανές γεύσεις & με αφρικάνικη μουσική
https://www.facebook.com/events/1744961082406334/

Δευτ. 4/4 :

π ο ι ή μ α τ α π ρ ο κ η ρ ύ ξ ε ι ς
βραδιά στη μνήμη του Αντρέα Παγουλάτου, από τις 19.30
για την ελευθερία και την εξέγερση – ενάντια στον πόλεμο και την προσφυγιά // ποίηση – παρεμβάσεις – μουσική
https://www.facebook.com/events/1319843828030705/

Τρίτη 5/4 :

«Ένας κούκος μπορεί να φέρει την άνοιξη ;
Λόγοι, δικαιώματα, πολιτικές στη μετά το σύμφωνο συμβίωσης εποχή» – Ώρα 19.00
Παρεμβαίνουν οργανώσεις της LGBTQ κοινότητας
https://www.facebook.com/events/253967261607478/

Τετάρτη 6/4 :
«Λογοτεχνία και ανατροπή»
Η ελευθερία στις σελίδες της λογοτεχνίας – Ώρα 19.30

Στέφανος Ροζάνης – καθηγητής φιλοσοφίας
Κωνσταντίνος Τζαμιώτης – συγγραφέας
Φιλήμονας Πατσάκης -ΕΚΧ Nosotros

Πέμπτη 7/4
20.00
Κύκλοι Αυτομόρφωσης :
«Το προσφυγικό ζήτημα σήμερα και η κρίση του δυτικού κόσμου»

Νίκος Κατσιαούνης – Περιοδικό Βαβυλωνία
Φιλήμονας Πατσάκης – Περιοδικό Βαβυλωνία
Δημήτρης Σταματόπουλος – ιστορικός

Παρασκευή 8/4

22.00

Party οικονομικής ενίσχυσης της Κατάληψη Στέγης Προσφύγων-Μεταναστών-Αλληλέγγυων Κάνιγγος 22

Σάββατο 9/4 :

23.00

UNDERGROUND RESISTANCE //

1st floor TECHNO
2nd floor MINIMAL SYNTH – DARKWAVE – POST PUNK

https://www.facebook.com/events/1555272911437960/

Κυριακή 10/4 :

18.30

» Ζούγκλες κλεισμένες σε σπιρτόκουτα » – Η ιδιότυπη αλλά και ιδιότυπα άμεση ματιά του Γιάννη Οικονομίδη
https://www.facebook.com/events/1744961082406334/

Δευτέρα 11/4 :

18.00

» Η λεηλασία των φυσικών πόρων εν μέσω της κρίσης »
Το παράδειγμα του Αχελώου και της Μεσοχώρας

Παρεμβαίνουν τοπικές κινήσεις για τα νερά και τα φράγματα

23.00

Live με τους Λοστρέ HighVanEros

Βασίλης Σπυρόπουλος
Νίκος Σπυρόπουλος
Μήτ.s.o.s. Πουλικάκος

Τρίτη 12/4

20.00

» Ελευθερία της επικοινωνίας και της ενημέρωσης»
Αυτοδιαχειριζόμενα και συνεταιριστικά εγχειρήματα στο πεδίο των μέσων ενημέρωσης

Τετάρτη 13/4

20.00

» Από το δημόσιο χώρο στον κοινό χώρο »
Επινοώντας κοινούς χώρους στην περίοδο της κρίσης

Σ.Σταυρίδης – καθηγητής ΕΜΠ
Α.Μπρούμας – ΕΚΧ Nosotros

Πέμπτη 14/4

20.00

» Αναδρομή στην ιστορία των Εξαρχείων »
Εκδήλωση – συζήτηση με τους :

Τ.Ρόμβος
Π.Κοροβέσης
Ν.Σκυφτούλης
Γ.Ραουζαίος

Παρασκευή 15/4

Live concert : THE BOY — 22.00

Σάββατο 16/4 – Κυριακή 17/4 : 13ο Πανελλαδικό της Αντιεξουσιαστικής Κίνησης

Τρίτη 19/4 : «Ποίηση κι εξέγερση» – Multimedia πολυεκφραστικό ποιητικό δρώμενο από το Κενό Δίκτυο – Ώρα 20.30

Τετάρτη 20/4 : «Αγωνιζομαι άρα υπάρχω» (Je lutte donc je suis) – Προβολές στις 17.00 και στις 21.00 – μετά την πρώτη προβολή ακολουθεί συζήτηση με τον σκηνοθέτη Yannis Youlountas Γιάννης Γιουλούντας officiel

Πέμπτη 21/4 :

20.00

Ποίηση & «Επανάσταση» – Η παραφθορά των λέξεων.
Σκέψεις – Ποίηση – Μουσική, από το Μανδραγόρας Περιοδικό για την Τέχνη και τη Ζωή

Παρασκευή 22/4 : LIVE με τους Alpha Bang

Σάββατο 23/4 :

18.00

» Uberization, Crowdsourcing, Suirveillance : Μεταλλάξεις της εργασίας στη σύγχρονη εποχή »

Ομιλητής : Νίκος Σμυρναίος (Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Τουλούζης)

22:30

LIVE

ΝΕΥΡΟ (ΑΝΤΙ)
Anima Triste
Αγοριαstonilio
+ special guest

Κυριακή 24/4 :

» Ο χαμένος τα παίρνει όλα » – Διαδρομές στο φως και στη σκιά του δημιουργικώς πράττειν, με τον σκηνοθέτη Ν.Τριανταφυλλίδη – Ώρα : 20.00
https://www.facebook.com/events/1744961082406334/

Πέμπτη 28/4 :

20.00

Εκδήλωση-συζήτηση με μαθητές του πειραματικού – αυτοδιαχειριζόμενου σχολείου St-Nazaire της
Γαλλίας

 

Η εκδοτική δραστηριότητα στα χρόνια της χούντας και το ακραίο παράδειγμα του Λεωνίδα Χρηστάκη

Standard

Το κείμενο είναι μια αναθεωρημένη μορφή της διάλεξης που δόθηκε στο πλαίσιο του ετήσιου προγράμματος συναντήσεων για το design και την τέχνη, «τέχνης και design λόγος 2014», στις 7 Νοεμβρίου 2014 στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας και δημοσιεύτηκε στο κυπριακό περιοδικό ΥΦΕΝ, αρ.16, 2014.

του Χρίστου Μάη

03

Λεωνίδας Χρηστάκης     

               Πολιτισμικές πρακτικές ως πράξεις πολιτικής αντίστασης.

Η εκδοτική δραστηριότητα στα χρόνια της χούντας και το ακραίο

παράδειγμα του Λεωνίδα Χρηστάκη

(κλικ στον τίτλο)

Νίκος Αλευράς: Πέφτουν οι σφαίρες σαν το χαλάζι

Standard

«Χρόνια πριν σπούδασα κινηματογράφο, και δούλεψα για καιρό στην τηλεόραση και τον κινηματογράφο. Έγραψα σενάρια. Έπαιξα σε ταινίες. Η πιο σπουδαία κινηματογραφική δουλειά στην οποία συμμετείχα ήταν χωρίς αμφιβολία η ταινία «Πέφτουν οι σφαίρες σαν το χαλάζι…» που έγινε χάρη στην τρέλα του Νίκου Αλευρά που είχε την τόλμη να ξεκινήσει μεγάλου μήκους ταινία χωρίς να υπάρχει σενάριο και κάθε βράδυ τελειώνοντας το γύρισμα συζητούσαμε τι θα γυρίζαμε την επόμενη μέρα. Ε, αυτό νομίζω ότι ήταν μια κορυφαία ανατρεπτική στιγμή στην κινηματογραφική λογική που υπόκειται σε χίλιες δυο οικονομικές και άλλες δεσμεύσεις. Από αυτό το καθημερινό αυθόρμητο γίγνεσθαι προέκυψε μια σπουδαία ταινία γεμάτη αφέλεια, αμηχανία και αμεσότητα, παρόμοια ταινία στη συντηρητική χώρα μας δε ματάγινε και είχε τεράστια αποδοχή στις αίθουσες. Και όμως αυτή την ταινία  την έκοψαν οι σκηνοθέτες στο πρώτο (και τελευταίο) Ελεύθερο Φεστιβάλ που διοργάνωσε η Εταιρεία Σκηνοθετών το 1977 στη Θεσσαλονίκη, και αργότερα στα 1984, μιαν αποφράδα νύχτα όταν προγραμματίστηκε να προβληθεί στην κρατική τηλεόραση, κόπηκε λίγα λεπτά αφότου ξεκίνησε η προβολή της εξαιτίας θύελλας αντιδράσεων και πολιτικών παρεμβάσεων».
Τέος Ρόμβος, «Κόσμος που πάλλεται, δονείται, φλέγεται»  1.05.2010

*  *  *  *  *

Νίκος Αλευράς
Πέφτουν οι σφαίρες σαν το χαλάζι

του Κώστα Βούλγαρη

ALEYRAS (1)

Νίκος Αλευράκος

Η ταινία Πέφτουν οι σφαίρες σαν το χαλάζι κι ο τραυματισμένος καλλιτέχνης αναστενάζει το 1984 μισο-προβλήθηκε στην ΕΡΤ (δηλαδή κόπηκε στον αέρα, μετά από 20 λεπτά προβολής … ), δημιουργώντας ένα μεγάλο σκάνδαλο, που δεν περιορίστηκε στο χώρο της τηλεόρασης και του «πολιτισμού» αλλά πήρε ακόμη και πολιτικές διαστάσεις, αφού από κάποιους θεωρήθηκε πως η προβολή της ταινίας, ακριβώς εκείνο το βράδυ του 1984, ήταν «στημένη», ώστε να ξεσπάσει σκάνδαλο και έτσι να περάσει σε δεύτερο πλάνο η θριαμβική περιοδεία του Ανδρέα Παπανδρέου στη λεβεντογέννα Κρήτη, καθώς και η άφιξη, την επομένη, του προέδρου Μιτεράν…
Βλέποντας σήμερα την ταινία, και διαβάζοντας τα κιτρινισμένα δημοσιεύματα της εποχής, εύκολα μπορεί κανείς να «μελαγχολήσει», αναλογιζόμενος το απόγειο του λαϊκισμού, τους «αγανακτισμένους πολίτες», που με καταιγίδα τηλεφωνημάτων τους στην ΕΡΤ επέβαλαν το κόψιμο της ταινίας στον αέρα, αναλογιζόμενος τη χαμένη νιότη τόσων πολλών, ανθρώπων και ιδεών, τη χαμένη ευκαιρία του Νέου Ελληνικού Κινηματογράφου.
Κάποιος άλλος, αντί να μελαγχολήσει, θα μπορούσε να σκεφτεί. Τι ήταν αυτό, τέλος πάντων, από την ταινία του Αλευρά, που σόκαρε την ευρύτερη κοινή γνώμη, το 1984; Και γιατί, μερικά χρόνια πριν, το 1977, όταν η ταινία προβλήθηκε σε μερικές αίθουσες, κανείς δεν ενοχλήθηκε;

Το βαλκανικό προ-οιδιπόδειο

Η πλέον «σκανδαλώδης;» σκηνή είναι η εναρκτήρια, όπου ο ενήλικος πρωταγωνιστής (ο ίδιος ο σκηνοθέτης), γυμνός, σε ρόλο βρέφους, αναζητά τη θαλπωρή της µητρικής αγκαλιάς, και εν τέλει σταµατά το κλάµα του µόνο όταν η µάνα (στο ρόλο η σύζυγος του σκηνοθέτη) του προσφέρει, σε πρώτο πλάνο, το µητρικό στήθος και γάλα…
Αυτό που σόκαρε δεν ήταν η ίδια η σκηνή, αλλά το σκληρό υπόστρωµα της νεοελληνικής ψυχολογίας και ιδεολογίας που συνάντησε. Αυτό το υπόστρωµα που, αργότερα, η Τζούλια Κρίστεβα το ονόµασε «βαλκανικό προ-οιδιπόδειο».
Το σχήµα του Αλευρά, δηλαδή ο ενήλικος πρωταγωνιστής σε θέση βρέφους, να θηλάζει από το µητρικό στήθος, είναι φυσικά πολύσηµο, έχει άπειρες συνεπαγωγές και εφαρµογές, µε την πιο προφανή ανάγνωση να αναδύεται αβίαστα: στη θέση της µάνας το κράτος, που το 1984 είχε ανοίξει την αγκαλιά του σε ευρύτερα λαϊκά στρώµατα, τα οποία όµως, αντί να ενηλικιωθούν κοινωνικά και πολιτικά, επέστρεφαν στη νηπιακή ηλικία, βούλιαζαν σε µια νηπιακή πολιτική σχέση µε την Μητέρα-Κράτος-Αλλαγή, αποµυζώντας κάθε διαθέσιµο πόρο της…
Αυτό το υπόστρωµα, δηλαδή την εικόνα του, δεν θα µπορούσε να τη διαχειριστεί, ως εικόνα της, η «κοινή γνώµη». Αυτό το υπόστρωµα, που καθορίζει ολόκληρη τη νεοελληνική κοινωνία, άρα και τον καθένα µας, δεν µπόρεσε να το ψαύσει η νεοελληνική διανόηση της εποχής. Ούτε καν ο πολύ γνωστός τότε αριστερός ψυχίατρος Διονύσης Λιάρος: στα σχετικά κείµενα που έγραψε για την ταινία, περιορίστηκε σε προβλέψιµα ψυχαναλυτικά σχήµατα.
Η διανόηση της εποχής µπορούσε βέβαια να δεχθεί αυτή την «προκλητική» εικόνα ως αποτέλεσµα και «ελευθερία» µιας «καλλιτεχνικής ευαισθησίας», αλλά δεν ήξερε τι να την κάνει ως ιδεολογικό και πολιτικό διακύβευµα. Αυτός είναι και ο λόγος που η καταγγελία του κοψίµατος της ταινίας εξαντλήθηκε στις αναµενόµενες κορώνες περί λογοκρισίας, έστω και αν απολαυστικό παραµένει ένα πολύπτυχο κόµικ του Γιάννη Ιωάννου. Ακόµα κι ο Μιχάλης Παπαγιαννάκης, από τις σελίδες του περιοδικού Ο Πολίτης, παρ’ ότι διέκρινε τον υφέρποντα φασισµό στην αξίωση των «αγανακτισµένων πολιτών», κατέληξε να εξηγήσει τη µαύρη οθόνη, δηλαδή τη νέκρωση της εκποµπής τού ενός από τα δύο τότε τηλεοπτικά κανάλια, µε την επισήµανση της αναδυόµενης αργοµισθικής -πελατειακής αντίληψης των ΔΕΚΟ, παρά τις χιλιάδες νέες προσλήψεις (δεν
υπήρχε εφεδρικό πρόγραµµα, ούτε καν εκφωνήτρια και τεχνικοί για να διαχειριστούν τον κενό τηλεοπτικό χρόνο … ). Κρίµα∙ κι έφθασε τόσο κοντά …
Επίσης, ο µετέπειτα πρόεδρος του ΕΚΕΒΙ, Τάκης Θεοδωρόπουλος, νεαρός τότε, αλλά µάλλον διαισθανόµενος την πολιτική δυναµική της ταινίας, µε αφορµή το κόψιµό της από την ΕΡΤ έγραψε κι αυτός, ασκούµενος στην τέχνη των καθεστωτικών ισορροπιών από τις στήλες του περιοδικού Ένα … Από τον χορό δεν θα µπορούσε να λείψει ο Βέλτσος, ο οποίος από την εκποµπή του στο κρατικό ραδιόφωνο οµίλησε κατά τον οικείο τρόπο του, δηλαδή «σιβυλλικά». Δυστυχώς, ακόµα και σήµερα, η δεκαετία του ’80 είναι απελπιστικά παρούσα…

Πρωτοπορία ή µεταµυθοπλασία;

Η ταινία λοιπόν θα µπορούσε να ονοµαστεί «πρωτοποριακή», µε την κλασική, µοντερνιστική έννοια του όρου; Ο σκηνοθέτης «είδε» πράγµατα που κανείς άλλος τότε δεν µπορούσε να διακρίνει; Και πώς έγινε αυτό; Μήπως κάτι τέτοιο κατέστη δυνατό διά της «ενορατικής» δυνατότητας της τέχνης; Μάλλον όχι. Οι «µύστες» καλλιτέχνες µάς τελείωσαν µαζί µε τον Σικελιανό, άντε µε τον Ελύτη, έστω κι αν δεν είναι λίγοι αυτοί που ακόµα και σήµερα ακυρώνουν καλλιτέχνες και συγγραφείς, αντιµετωπίζοντάς τους ως «µύστες».
Όχι, η ταινία δεν είναι «πρωτοποριακή», µε αυτή την έννοια. Ο σκηνοθέτης Νίκος Αλευράς έφθασε να ψαύσει τον σκληρό πυρήνα του ψυχολογικού-ιδεολογικού υποστρώµατος της νεοελληνικής κοινωνίας, µέσα από την αναζήτηση της φόρµας. Δηλαδή µιας κινηµατογραφικής φόρµας που θα ξεπερνούσε την πεπατηµένη της εποχής του. Σε ανύποπτο χρόνο, συνεχίζοντας, δηλαδή παίρνοντας τη σκυτάλη και δικαιώνοντας τον Γκοντάρ και τον Τζίγκα Βέρτοφ, ο Νίκος Αλευράς επιχειρεί, το 1977, να κάνει σινεµά µεταµυθοπλασίας. Όχι «δραµατοποιηµένο ντοκιµαντέρ», όχι «κινηµατογράφο τεκµηρίων», αλλά ευθέως µεταµυθοπλασία, µετερχόµενος µάλιστα µια ολόκληρη γκάµα αδιανόητων µέχρι τότε αφηγηµατικών τεχνικών, όπως η διακειµενικότητα και πολλές άλλες. Έτσι, η πραγµατικότητα εισβάλλει µέσα στην ταινία, µέσα στην τέχνη, διαλύει τον βολικό, κοινωνικά αποδοτικό αλλά και προσοδοφόρο µύθο της τέχνης, έναν µύθο που έχει ως βασικό και διαρκές αποτέλεσµα την κολακεία, τον εφησυχασµό και τον εξουσιασµό του κοινού.
Έχουµε λοιπόν να κάνουµε µε µια κινηµατογραφική γλώσσα που η κριτική κινηµατογράφου της εποχής, ακόµα κι αν έφθασε να καταλάβει πως εδώ κάτι συµβαίνει, πως η ταινία «βλέπει µε εντελώς διαφορετική οπτική την οργάνωση του φιλµικού υλικού» (Δ. Δανίκας, στον Ριζοσπάστη), δεν είχε τα εργαλεία να τη διαβάσει, κι έτσι περιορίστηκε σε µια χλιαρή «θετική» παρουσίασή της, επισηµαίνοντας το «σουρεαλιστικό χιούµορ» της ταινίας, χαρακτηρίζοντάς την «αναρχική», «αντεργκράουντ» κ.λπ. Το επίτευγµα όµως της ταινίας είναι
ότι οργανώνει τη γλώσσα της µετά απ’ όλα αυτά. Ο µόνος που φαίνεται να διείδε τον κίνδυνο, τον µε κριτήρια αισθητικά διαφαινόµενο κίνδυνο, ήταν ο Αλέκος Σακελλάριος, που εξέφρασε την οργή του και την «αηδία» του για την ταινία…
Η αγωνία της µορφής είναι ο δρόµος που οδηγεί την ταινία του Αλευρά πέρα από την ηθογραφία (κυρίαρχη ακόµα και σήµερα στον κινηµατογράφο µας -ανανεωµένη βέβαια ως «πολυπολιτισµική»-, κυρίαρχη και στην πεζογραφία, κλπ). Αυτός είναι ο δρόµος που του επιτρέπει να µας δώσει, µέσα από το προ-οιδιπόδειο τού ενήλικα, δηλαδή ολόκληρης της νεοελληνικής κοινωνίας, έξοχες, περιεκτικές εικόνες του Μεταπολέµου, της Χούντας, του Πολυτεχνείου, των χίπις, του Τσε και της εµπορευµατοποίησής του, της τέχνης και της εµπορευµατοποίησής της, της Μεταπολίτευσης και του διαφαινόµενου
τέλους της σύντοµης περιόδου επαναστατικής ευφορίας, του άδοξου τέλους του Νέου Ελληνικού Κινηµατογράφου.
Να µας δώσει µια πρωθύστερη εικόνα της δεκαετίας του ’80, µια εικόνα που απέναντί της ωχριά ο αδιάφορος ιστορισµός – ακµαίος και σήµερα, σε συσκευασία ιστορικού µυθιστορήµατος, ιστορικού ντοκιµαντέρ και άλλες συναφείς εκδοχές, καθώς και στη συσκευασία µιας πληθώρας προϊόντων των «πολιτισµικών σπουδών» … Αντίθετα, στην ταινία του Αλευρά, η
πραγµατικότητα, ως ιστορική βίωση αλλά και ως ενεργό στοιχείο της αφήγησης, εισβάλλοντας στην τέχνη, αποδοµεί την αυτάρκεια και τους χρόνους τής ιστορικής αφήγησης, φέρνοντας τον άνθρωπο, τον κοινωνικά και ιστορικά απολύτως ορισµένο άνθρωπο, γυµνό αλλά σε πλήρη δράση, µπροστά στα µεγάλα ερωτήµατα που κατατρέχουν τη µοίρα του.
Η αγωνία της µορφής είναι ο δρόµος που οδηγεί τον Αλευρά, µετωπικά, και στο µείζον πρόβληµα, όχι µόνο του Νέου Ελληνικού Κινηµατογράφου αλλά και της πεζογραφίας µας και των άλλων τεχνών: την ένδεια των αφηγηµατικών τεχνικών, την απουσία σχετικής παράδοσης. Άλλωστε, σε αυτό το κράσπεδο, σε αυτή την απουσία, προσκρούει και η ταινία του Αλευρά, από ένα σηµείο και µετά, χάνοντας την ένταση του συν-ειρµού της. Όµως ήδη έχει καταφέρει να αναδείξει όλα τα προηγούµενα, αλλά και κατορθώνει να συνεχίσει, εισάγοντας και πραγµατώνοντας νέες µορφές της κινηµατογραφικής και εν γένει αφηγηµατικής γλώσσας, ανήκουστες µέχρι τότε.
Ο καλλιτέχνης Αλευράς ξεκινά µε την απόφαση να εκτεθεί, άνευ όρων, άνευ ορίων. Και το κάνει, συµµετέχοντας αυτοπροσώπως στο έργο, χωρίς κανένα φύλλο συκής. Τη στιγµή που χάνει τον έλεγχο του έργου του, αντί να αναδιπλωθεί, αντί π.χ. να ελέγξει την «πλοκή» και να φωτίσει ολοκληρώνοντας διδακτικά τις «αλληγορίες» του, αφήνεται στη δίνη του «δηµιουργήµατός» του, το οποίο αυτονοµείται, σαν ντοστογιεφσκικός ήρωας. Από το σηµείο αυτό και µετά, η ταινία απογειώνεται, µε έναν καταιγισµό πρωτόγνωρων συνάψεων τέχνης και πραγµατικότητας.
Έτσι, µέσα από την αναζήτηση της µορφής, µιας µορφής συµβατής µε την αγωνία του καλλιτέχνη να µιλήσει ως καλλιέχνης και όχι ως αναλώσιµος διασκεδαστή ς, όχι ως µικροαστική περσόνα καλλιτέχνη, δηλαδή όχι ως «κουλτουριάρης», µέσα από την αναζήτηση µιας µορφής πέραν των συµβατικών, που απλώς αναπαράγουν και εµπεδώνουν τα ήδη κυρίαρχα αισθητικά πρότυπα και στερεότυπα, καταφέρνει να καταδυθεί στο υπόστρωµα, να µας δώσει αυτή τη µοναδική εικόνα της νεοελληνικής κοινωνίας.

ALEYRAS (2)

Νίκος Αλευρούλης

Παράλληλοι δρόµοι
κινηµατογράφου και λογοτεχνίας

Αισθητικά, η ταινία βρίσκεται να συνοδοιπορεί µε το ρεύµα της πολυφωνικής µεταµυθοπλασίας, που εκείνα τα χρόνια επεξεργάζεται τις τεχνικές της και προχωρά πέρα από την ασφάλεια της «λογοτεχνία; τεκµηρίων», για να ορίσει τελικά τη δικιά της περιοχή στην πεζογραφία µας. Αναφέροµαι στα µυθιστορήµατα Τρία ελληνικά µονόπρακτα (1978) του Θανάση Βαλτινού, … από το στόµα της παλιάς Remington … (1981) του Γιάννη Πάνου, Στοιχεία για τη δεκαετία του ’60 (1989) του Βαλτινού.
Άλλωστε, σε τελευταία ανάλυση, η ταινία του Αλευρά και τα Στοιχεία … του Βαλτινού στην ίδια δεκαετία αναφέρονται, στη δεκαετία του ’80. Με δύο σηµαντικές διαφορές: ο Βαλτινός διαχειρίζεται τη µνήµη, ή µάλλον τις αναµνήσεις, δηλαδή της επιβιώσεις µιας παρελθούσης δεκαετίας µέσα στη δεκαετία του ’80, και το κάνει µέσα από έναν ελιγµό: προσφέροντας αφειδώς στον αναγνώστη συγκίνηση και µελαγχολική αναπόληση, µε αποτέλεσµα η ευρεία διάδοση του βιβλίου να το προφυλάξει από τους κακόβουλους και να κατοχυρώσει ως θεµιτή τη λογοτεχνική πρακτική της µεταµυθοπλασίας. Αντίθετα, το 1977 ο Αλευράς µας δίνει µια πρωθύστερη εικόνα της επερχόµενης δεκαετίας του ’80, δηλαδή µας δίνει τη «µνήµη του µέλλοντος» αρθρωµένη µε τη µνήµη του παρελθόντος, σε µια έξοχη συµπύκνωση του παροντικού χρόνου, έχοντας ενσωµατώσει στην πλοκή της ταινίας και όλη την περιπέτεια της πρόσληψής της, δηλαδή το σκάνδαλο που ξέσπασε όταν η ταινία συνάντησε την «εποχή» της, καθώς και την αφάνειά της έκτοτε στο κινηµατογραφικό στερέωµα. Η ίδια λοιπόν τεχνική, µια κοινή φόρµα, αλλά δύο διαµετρικά αντίθετες καλλιτεχνικές στάσεις, που ορίζουν και το διαφορετικό πολιτικό πρόσηµο, της ταινίας του Αλευρά και του βιβλίου του Βαλτινού.
Επίσης, η ταινία διαθέτει και χειρίζεται µε άνεση µια σπάνια εκδοχή της πολυφωνικότητας, αφού ο βασικός «ήρωας» είναι ταυτόχρονα σκηνοθέτης, σεναριαγράφος και πρωταγωνιστής, αφηγητή ς και σχολιαστής της ταινίας, παρατηρητής και συµµέτοχος, βρίσκεται ταυτόχρονα µέσα και έξω, συµπάσχει και ειρωνεύεται, δοµεί και αποδοµεί, ένας χαρακτήρας ταυτόχρονα πολιτικός και προσωπικός, δραµατικός και κωµικός, αυτοβιογραφικός και µυθοπλαστικός, ενώ µε την ίδια όψη, χωρίς το στοιχειώδες µακιγιάζ, ενσαρκώνει τον κεντρικό ήρωα σε όλη την ηλικιακή γκάµα, από βρέφος µέχρι γερόντιο.
Ένας πολυφωνικός χαρακτήρας µε εµφανή τα κοµµάτια που τον αποτελούν και τις ραφές τους, που αρνείται να «ωριµάσει» µέσα στην πλοκή και να «ολοκληρωθεί» αφηγηµατικά, δηλαδή να µνηµειωθεί, αλλά παραµένει ανοιχτός, απρόβλεπτος και ατελής, ακριβώς όπως αρµόζει σε µια πολυφωνική µεταµυθοπλασία, δηλαδή στο δηµοκρατικό κοσµοείδωλο που παράγει αυτή η φόρµα, όπου οι µονολογικοί «ήρωες» απουσιάζουν, µαζί και οι εξουσιαστικές σχέσεις τους µε τον θεατή. Ένας «ήρωας» που βρίσκει το λογοτεχνικό του ανάλογο -άλλου εύρους βέβαια- πολύ αργότερα, στον «Φιλόσοφο» της Ιστορίας των µεταµορφώσεων (1998) του Γιάννη Πάνου, που τόσο έχει αδικηθεί στη θεατρική του ανάγνωση από την Ρούλα Πατεράκη: στις σχετικές παραστάσεις της, αντί για πολυφωνικός ήρωας καταλήγει µια υποβλητική περσόνα του «µύστη» συγγραφέα.
Βλέποντας λοιπόν σήµερα την ταινία, και διαβάζοντας τα σχετικά δηµοσιεύµατα, εύκολα µπορεί κανείς να «µελαγχολήσει», αναλογιζόµενος τη µακρινή δεκαετία του ’80. Μόνο που η «µελαγχόλησή» του θα είναι µια βολική υπεκφυγή. Γιατί τα διακυβεύµατα είναι απολύτως ανάλογα. Και οι συνήθειες των κατά θέση «διανοουµένων» ακριβώς ίδιες. Το µόνο που άλλαξε είναι πως τότε οι χαρακτηριστικοί διανοούµενοι της εποχής, όπως π.χ, ο Βασίλης Ραφαηλίδης και τόσοι άλλοι, ήταν µορφωµένοι «ερασιτέχνες», µε τα όριά τους προφανή, ενώ σήµερα ο ερασιτεχνισµός έχει καταστεί πανεπιστηµιακή ευκολία, διδασκαλία, σύγγραµµα, µισθοδοσία, ιδρυµατισµός.

Το σκάνδαλο συνεχίζεται …

Εδώ δεν µπορώ να µην αναφερθώ στον προσφάτως εκδοθέντα, ογκώδη συλλογικό τόµο Η Ελλάδα στη δεκαετία του ’80. Κοινωνικό, πολιτικό και πολιτισµικό λεξικό, όπου, απλούστατα, αυτό το τόσο σηµαντικό και πολυσήµαντο συµβάν, της λογοκρισίας της ταινίας του Αλευρά το 1984, που έγινε πρωτοσέλιδο και οκτάστηλο στις εφηµερίδες, που επί ένα µήνα απασχόλησε τον Τύπο και την κοινή γνώµη, ακόµα και τον διεθνή Τύπο, και, κυρίως, που έχει να µας προσφέρει το πλαίσιο για µια σειρά από γόνιµες σκέψεις που τέµνουν όλη τη δεκαετία του ανδρεοπαπανδρεϊκού λαϊκισµού, σε αυτό λοιπόν το «λεξικό», µε όλη την ιστορική βαρύτητα του όρου, όπου µάλιστα υπάρχουν οι θεµατικές ενότητες «Κινηµατογράφος» και «Λογοκρισία», το συγκεκριµένο επεισόδιο απουσιάζει, παρ’ ότι όλος ο τόµος είναι δοµηµένος ως άθροισµα στιγµών και «επεισοδίων» της δεκαετίας του ’80. Πρόχειρος ιµπρεσιονισµός, που φυσικά δεν εξαντλείται σε αυτή µόνο την έλλειψη, αφού π.χ, απουσιάζει και οποιαδήποτε αναφορά στα Στοιχεία … του Βαλτινού, ένα βιβλίο που το 1989 αποτυπώνει µια ευδιάκριτη µεταµοντέρνα τοµή στη διαδροµή της πεζογραφίας µας. Τόσο ευδιάκριτη, που µπορεί να γίνει λόγος και για οφειλές του «λεξικού», ακόµα και για αποµίµηση του παρατακτού σύµπαντος επεισοδίων-σπαραγµάτων µιας δεκαετίας …
Μήπως η µοίρα, ο ρόλος και η πρόσληψη της τέχνης παραµένουν ίδια, όπως και την εποχή της λογοκρισίας της ταινίας του Αλευρά;

Από το βιβλίο του Κ. Βούλγαρη Οι εστέτ, εκδόσεις Poema, 2013